دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
  • ثبت‌نام
  • ورود
  • فارسی
    • English
    • العربية
مجله پژوهش در دین و سلامت
  • خانه
  • اطلاعات مجله
    • درباره
    • اهداف و حیطه
    • هیئت تحریریه
    • نمایه‌نامه‌ها
    • بیانیۀ حریم خصوصی
    • تاریخچه
  • شماره‌ها
    • شمارۀ جاری
    • در دست انتشار
    • بایگانی‌ مقالات
  • اخلاق نشر
  • سیاست‌ها
    • دسترسی آزاد
    • حق نشر
    • بایگانی مقالات
    • ذخیره‌سازی مقاله توسط مولف
    • پیش‌انتشار
    • هزینۀ انتشار
    • سیاست تبلیغات
    • سرقت علمی-ادبی
    • استفاده از هوش مصنوعی
  • دستورالعمل‌ها
    • برای نویسندگان
    • برای داوران
    • روند بررسی مقاله
    • تخلف حرفه‌ای
    • اعتراض نویسندگان
    • فرم‌ها
  • اطلاعیه‌ها
  • پشتیبانی
    • پرسش‌های متداول
    • پیشنهاد و انتقاد
    • اطلاعات تماس
  • ارسال مقاله
جستجوی پیشرفته
  1. صفحه اصلی
  2. بایگانی‌ها
  3. دوره 11 شماره 3 (2025): پائیز
  4. مقالۀ مروری

دوره 11 شماره 3 (2025)

آبان 2025

بررسی جایگاه اخلاق توحیدی در سلامت معنوی و تأثیر آن بر سلامت جسم از منظر آموزه‌های علوی

  • سمیرا تلخابی
  • علیرضا رستمی هرانی
  • غلامرضا نورمحمدی
  • سید ضیاءالدین علیانسب

پژوهش در دین و سلامت , دوره 11 شماره 3 (2025), 11 آبان 2025 , صفحه 117-133
https://doi.org/10.22037/jrrh.v11i3.47094 چاپ شده: 2025-09-29

  • مقاله
  • دانلود
  • ارجاع
  • مراجع
  • آمار
  • اشتراک

چکیده

سابقه و هدف: در پژوهش‌های اخیر مطالعاتی دربارۀ تأثیر اخلاق بر سلامت معنوی صورت گرفته؛ اگرچه در نتیجۀ این پژوهش‌ها تناسب بین دین و اخلاق حاصل شده؛ اما به رابطۀ بین اخلاق توحیدی و سلامت معنوی و به‌دنبال آن سلامت جسم کمتر توجه شده است. بنابراین، هدف پژوهش حاضر بررسی جایگاه اخلاق توحیدی در سلامت معنوی و تأثیر آن بر سلامت جسم با تکیه بر آموزه‌های علوی است.   

روش کار: روش این پژوهش توصیفی - تحلیلی است که با استناد به آموزه‌های علوی انجام شده است. برای نگارش این پژوهش علاوه بر بهره‌مندی از نهج‌البلاغه و روایات در کتب دینی، از منابع کتابخانه‌ای و مقالات همسو با این پژوهش استفاده شده است. مؤلفان مقاله تضاد منافعی گزارش نکرده‌اند.

یافته‌ها: نتایج نشان می­دهد که از منظر امیرالمؤمنین (ع) اخلاق توحیدی تأثیر شگرفی بر تحولات باطنی انسان و سلامت معنوی دارد و اخلاق توحیدی همان‌گونه که در بُعد معنوی سلامت تأثیرگذار است، در بسیاری از موارد بر سلامت در بُعد جسمانی او نیز مؤثر است.

نتیجه‌گیری: اخلاق توحیدی ریشه در ایمان و اعتقاد انسان دارد و از منظر امیرالمؤمنین (ع) اخلاق توحیدی همان‌طور که بر سلامت در بُعد معنوی انسان مؤثر است، بر سلامت جسم او نیز تأثیر می‌گذارد و موجب کاهش اضطراب و بیماری‌های جسمی می‌شود. اخلاق توحیدی با ارائۀ چارچوب ارزشی جامعی به انسان جهت می‌دهد تا با دوری از رذایلی چون حسادت و کینه، به فضایل اخلاقی‌ای چون صبر، تقوا، توکل، حسن ظن، دوراندیشی و قناعت دست یابد. این امر بر نظام هماهنگ بین اعضا و جوارح تأثیر مستقیم و غیرمستقیم دارد و به‌نوعی سازوکار عملکرد آنها را مدیریت می‌کند و تقویت دستگاه ایمنی بدن را در پی دارد که از بروز بسیاری از بیماری‌ها ازجمله زخم معده جلوگیری می­کند و در کاهش فشار خون و سلامت قلبی - عروقی مؤثر است.

کلمات کلیدی:
  • آموزه‌های علوی
  • اخلاق توحیدی
  • سلامت معنوی
  • سلامت جسم
  • pdf

ارجاع به مقاله

1.
تلخابی س, رستمی هرانی ع, نورمحمدی غ, علیانسب سض. بررسی جایگاه اخلاق توحیدی در سلامت معنوی و تأثیر آن بر سلامت جسم از منظر آموزه‌های علوی. JRRH [اینترنت]. 29 سپتامبر 2025 [ارجاع شده 8 جولای 2026];11(3):117-33. قابل دسترس در: https://journals.sbmu.ac.ir/jrrh/article/view/47094
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.acm-sig-proceedings##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.acs-nano##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.apa##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.associacao-brasileira-de-normas-tecnicas##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.chicago-author-date##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.harvard-cite-them-right##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.ieee##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.modern-language-association##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.turabian-fullnote-bibliography##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.style.vancouver##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.download.ris##
  • ##plugins.generic.citationStyleLanguage.download.bibtex##

مراجع

Sharif al-Radi. Nahj al-balagha.Compiler; Qom: Mashhoor. (Full Text in Persian)

Tabatabaei MH. al-Mizan fi Tafsr al-Quran. Lebanon-Beirut: Al-Alamy Institute for Publications; 1995.

Khalilinia G, Elahimanesh R, Fazli A. An Investigation into Personal and Social Impacts of Monotheistic Morality of Quran from Allameh Tabataba'i's View. Shi`a Pajoohi. 2018;3(12):49-70. (Full Text in Persian)

Tamimi Amedi AM. Ghurar Al-Hikam va Durar Al-Kalim. Qom: Maktab al-I’lam al-Islami; 1987.

Hadi A. The role of monotheism in moral purification. Quarterly Scientific Journal of Applied Ethics Studies. 2016;4(12):22-66. (Full Text in Persian)

Naraqhi A. Mi'raj al-Sa'ada (The Ascension of Happiness): Hijrat Publishing Institute. (Full Text in Persian)

Rezaei Birjandi A. Foundations and Principles of Islamic Medicine. Qom: Bustan-e-Ketab Institute (Islamic Propagation Office of Qom Seminary); 2015. (Full Text in Persian)

Hashemi-Kashani SG, Razavi SM, Aram M. The Effect of Morality on Spiritual Health from the Perspective of the Quran and Narrations. Journal of Pizhuhish dar din va salamat. 2023;9(2):132-44. (Full

Text in Persian)

Ghafari A, Shamsi A. The Role of Religion and Ethics in spiritual Health. Journal of Islamic Studies in Health. 2018;2(1):87-96. (Full Text in Persian)

Razavi SM. Ethical Components and Indicators and its Effect on Human Spiritual Health from the Perspective of Qur’an and Hadith. 2023. (Full Text in Persian)

Makarem Shirazi N. Tafsir Nemooneh. Tehran: Dar al-Kotob al- Eslamyeh Publication; 2007. (Full Text in Persian)

Tabarsi F. Majma' al-Bayan fi Tafsir al-Qur’an. Tehran: Naser Khosrow; 1993. (Full Text in Arabic)

Ardeshiri Lajimi H. Rahyāft 3: Martyr Motahhari’s Answers to Ethical Questions: IRIB Research Center; 2003. (Full Text in Persian)

Tabatabaei MH. Usul-e Falsafeh va Ravish-e Re Alism (be Hamrah-e Tashrih-e Morteza Motahhari). Sadra Publishing; 2011. (Full Text in Persian)

Mohammadi M, Mohammadi M. The effect of belief in unity of God and the hereafter on morality based on Nahj al-Blagha. Pazhouhesh Nameye Akhlagh. 2011;4(11):85-104.

Hashemi Khuee MH. Minhaj al-Bara'ah fi Sharh Nahj al-Balaghah. Tehran: Maktabat al-Islamiyya; 1979. (Full Text in Arabic)

Rabbani M. Farhang va Salamati: Danesh va Diyanat (Culture and Health: Knowledge and Religion). . Tehran: Organization of Basij Academics; 2005. (Full Text in Persian)

Tavakkoli Rad M, Dehghan M, Abbasi M. A Guide to Achieving Physical Health and Family Security. Mashhad: Hamsaye Aftab Publishing; 2011. (Full Text in Persian)

Biazar Shirazi A. Modern Fiqh Treatise on Medicine (Spiritual Medicine or Mental Health). Tehran: Daftar Nashr Farhang-e Islami; 1994. (Full Text in Persian)

Makarem Shirazi N. Payam-e Imam Amir al-Mu’minin. Tehran: Dar al-Kutub al-Islamiyya; 1996. (Full Text in Arabic)

Amin Shirazi A. Islam Pezesk-e Bi Daroo. Qom: Jame’e Modarresin Hawzeh Elmiyeh Qom; 1997. (Full Text in Persian)

Ragheb Isfahani H. Mufradat Alfaz al-Qur'an (Vocabulary of the Qur'an). Beirut Dar al-Qalam & al-Dar al-Shamiya; 1991.

Moradi-Joo M, Babazadeh T, Honarvar Z, Mohabat-Bahar S, Rahmati-Najarkolaei F, Haghighi M. The relationship between spiritual health and public health aspects among patients with breast cancer. Journal of Pizhūhish dar dīn va salāmat. 2017;3(3):80-91.

The Holy Quran. Translated by: Hossein Ansarian. Tehran: Dar al-Quran al-Karim.

Marashi SA. Din, Salamat-e Omoomi va Tool-e Omr. Journal of Philosophy & Theology. 2005;9(3):75-83. (Full Text in Persian)

Deylami A. Akhlaq-e Eslami (Islamic Ethics). Qom: Daftar Nashr-e Ma’aref; 2001. (Full Text in Persian)

Tamimi Amedi AM. Tasnif-e Ghurar Al-Hikam Wa Durar Al-Kalim. Qom: Maktab al-I’lam al-Islami; 1987.

Fani M, Karamkhani M. Religion: spiritual health guide. Journal of Health Religion. 2015;3:41-9. (Full Text in Persian)

Rastandeh M, Hoseini SH, Yaghoobi A. Analyzing the content of ethical and psychological strategies of treatment of haste and acceleration in the holy quran. Quranic Knowledge Research. 2019;9(35):148-79. (Full Text in Persian)

Ghaderpanah S, Sakhavati Z, Shahi Ganzagh M. The effect of stress on physical and mental health and coping strategies. 2nd National Conference on Psychotherapy in Iran. 2023. (Full Text in Persian)

Noori H. Mostadrek al-Wasail. Qom: alulbayt foundation; 1987. (Full Text in Persian)

Hosseini A. Masadir Nahj al-Balagha va Asaniduh. Beirut: Dar al-Zahra; 1989.

Ghazali M. Kimiya-ye Sa'adat (The Alchemy of Happiness). Tehran: Iman Publishing; 2003. (Full Text in Persian)

Mousavi SM. Majmu'e-ye Peyk-e Shafa (Treatment of Brain Tumors). Esfahan. (Full Text in Persian)

Pahlevan H. Hesadat: Zaminehay-e Roshd va Rahhay-e Jelogiri az An. Tehran: I: IRIB Research Center; 2004. (Full Text in Persian)

Sahifa Sajjadiya. Translated by Gharavian Shahroodi M, Ibrahimi Shahroodi M. Tehran: International Printing and Publishing Company; 1999. (Full Text in Arabic)

Safouraei Parizi MM. Hesadat: Zaminehay-e Roshd va Rahhay-e Jelogiri az An. Ma’refat. (38):49–54. (Full Text in Persian)

Qureshi AA. Qamus al-Qur’an (The Qur’anic Dictionary). Tehran: Dar al-Kutub al-Islamiyya; 1992. (Full Text in Persian)

Shafii Mazandarani M. Sources of Tranquility in Islamic Psychology. Farhang-e Aftab2002. (Full Text in Persian)

Mousavi Lari M. Investigation of Ethical and Psychological Problems. Qom: Jame’e Modarresin Hawzeh Elmiyeh Qom; 1990. (Full Text in Persian)

Deliri K. The Educational Role of Fear and Hope in Human Perfection: IRIB Research Center; 2009. (Full Text in Persian)

al-Sadiq Jf. Misbah Al-Shariah and Miftah Al-Haghighah (The Lantern of the Path). Beirut: al-Alami; 1979. (Full Text in Persian)

Nolen-Hoeksema S, Loftus G, Lutz C. Atkinson and Hilgard’s Introduction to Psychology. Translated by Rafiee H, Niloufar A. Tehran2019. (Full Text in Persian)

Taheri H. Naghsh-e Din dar Behdasht-e Ravan. Islamic Jurisprudence Research. 2006;1(3):5-22. (Full Text in Persian)

Rezaiyan Bilondi H, Saturiyan SA, Haratian AA, Husseini Motlagh SM. The Mediatory Role of Greed in the Relationship between Pride and Envy. Journal of Islam and Psychological Research. 2016;2(4):85-97. (Full Text in Persian)

Mousavi SM. Majmu'e-ye Peyk-e Shafa (Treatment of Brain Tumors). Esfahan. (Full Text in Persian)

Ghadampour E, Beiranvand K. The effectiveness of logo-therapy training on happiness and Academic vitality of students. Advances in Cognitive Sciences. 2018;19(4):43-56. (Full Text in Persian)

Heffernan K, Ilona B. Positive Psychology, Translated by Tabib, M.T, Zandi, M. Qom: Institute of Cultural and Scientific Dar al-Hadith; 2014. (Full Text in Persian)

Farashbandi R, Sa'adatmand Z, Baratali M, Mirshah Jafari S. Analysis of the Educational Implications of Positive Thinking in the Teachings of Imam Ali (as) with Emphasis on Mental Health and Its Validation. Islamic Studies. 2020;4(3):61-78. (Full Text in Persian)

  • چکیده مشاهده شده: 168 بار
  • pdf دانلود شده: 68 بار

آمار دانلود

  • لینکدین
  • تویتر
  • فیسبوک
  • گوگل پلاس
  • تلگرام

زبان

  • فارسی
  • English
  • العربية
  • صفحه اصلی
  • بایگانی
  • ارسال مقاله
  • درباره‌ی مجله
  • تیم سردبیری
  • اطلاعات تماس

Creative Commons Attribution 4.0 International License

نشانی: تهران، بزرگراه شهید چمران، ولنجک، بلوار دانشجو، خیابان شهید اعرابی (پروانه)، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، ساختمان شمارۀ 2، طبقۀ 7، مرکز مطالعات دین و سلامت.

کد پستی: 1985717443

تلفن: 22439850-21-98+ و 23872343-21-98+

رایانامه: jrrh@sbmu.ac.ir                                                                                

 وب سایت: www.journals.sbmu.ac.ir/jrrh

تمامی حقوق این وب‌سایت متعلق به نشریۀ پژوهش در دین و سلامت است.

قدرت یافته از OJSPlus