خلاصۀ رسالت مجله

مجلۀ «پژوهش در دین و سلامت»، فصلنامه‌ای علمی‌ است که دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی آن را با مجوز رسمی از کمیسیون نشریات علوم پزشکی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی (به شمارۀ ۵۱۷۰/۹۳) منتشر می‌کند. این نشریه با هدف صیانت از سلامت چندبعدی و ایجاد بستر ارتباط نظام‌مند و تبادلات علمی میان شواهد علوم پزشکی و آموزه‌های دین اسلام پایه‌گذاری شده است. مقالات این نشریه به زبان‌های فارسی و انگلیسی به‌همراه چکیدۀ عربی منتشر می‌شود. این نشریه بستری تخصصی، داوری‌شده و با دسترسی آزاد کامل برای انتشار مقالات پژوهشی روشمند در ابعاد سلامت جسمی، روانی، اجتماعی و معنوی فراهم می‌آورد.

۱. اهداف راهبردی مجله

گسترش مطالعات میان‌رشته‌ای و تأکید سازمان بهداشت جهانی بر بُعد «سلامت معنوی» در کنار ابعاد زیستی و روانی، ضرورت کاوش علمی و نظام‌مند در متون اصیل، اخلاق پزشکی و فقه سلامت را نمایان کرده است. اهداف محوری مجله عبارت‌ است از:

توسعه و ترویج شواهد علمی اصیل در حوزۀ تعامل میان دین، معنویت و سلامت؛

بهره‌گیری روشمند از منابع قرآن کریم و سنت اسلامی در جهت ارتقای شاخص‌های سلامت جامعه؛

تقویت پژوهش‌های کاربردی در زمینۀ اخلاق زیست‌پزشکی، فقه و حقوق سلامت و مراقبت‌های تسکینی معنوی؛

ارزیابی نقادانه و روش‌شناختی ادعاها و یافته‌ها در حوزۀ طب سنتی و ایرانی ‑ اسلامی مبتنی بر شواهد بالینی و تجربی؛

حمایت از تدوین الگوهای نظری و عملی در سیاست‌گذاری سلامت و آموزش علوم پزشکی.

۲. حوزه‌های موضوعی تحت پوشش

مقالات ارسالی باید با رویکردی میان‌رشته‌ای در یکی از محورهای تخصصی زیر تدوین شده باشد:

سلامت معنوی: ابزارهای سنجش و مراقبت‌های حمایتی معنوی در بیماران مزمن و صعب‌العلاج؛
روان‌شناسی و روان‌پزشکی دین: نقش باورها در تاب‌آوری، سلامت روان و کیفیت زندگی؛
اخلاق پزشکی و اخلاق حرفه‌ای: تصمیم‌گیری‌های پایان حیات، اتانازی و فنّاوری‌های نوین؛
حقوق و فقه پزشکی: مسائل پیوند اعضا، سلول‌های بنیادی، ژنتیک و باروری؛
سلامت اجتماعی و آموزه‌های دینی: سبک زندگی، سلامت خانواده و پیشگیری از آسیب‌ها؛
طب ایرانی ‑ اسلامی مبتنی بر شواهد: کارآزمایی‌های بالینی و پژوهش‌های تجربی استاندارد؛
مطالعات قرآنی و حدیثی سلامت: تحلیل ساختاریافتۀ آموزه‌ها با رویکرد سلامت؛
آموزش علوم پزشکی: الگوهای تدریس اخلاق، تعهد حرفه‌ای و رویکرد معنوی؛
سیاست‌گذاری و مدیریت سلامت: تحلیل عدالت در سلامت مبتنی بر موازین دینی؛
مطالعات میان‌رشته‌ای: جامعه‌شناسی سلامت، دین و بحران‌های نوپدید.

۳. حوزه‌های خارج از شمول

دست‌نوشته‌های زیر به دلیل خروج از محورهای نشریه، در مرحلۀ ارزیابی اولیۀ تحریریه مردود خواهد شد:
مقالات بالینی یا پایه که پیوند مفهومی، اخلاقی، فقهی یا تجربی با حوزۀ دین و معنویت ندارد.

مباحث فقهی و کلامی محض که به مسائل و نظام سلامت ارتباط پیدا نکرده‌ است.

مطالعات مداخله‌ای یا سنتی فاقد کد مصوب کمیتۀ اخلاق زیست‌پزشکی و کارآزمایی‌های ثبت‌نشده.

محتواهای تجاری و معرفی محصول که فاقد کارآزمایی روشمند علمی باشد.

نوشتارهای صرفاً ترویجی، یادداشت‌های نظریِ فاقد پشتوانۀ علمی و گردآوری‌های عمومی فاقد روش‌شناسی مشخص پژوهشی.

۴. انواع مقالات قابل پذیرش

نوع مقاله توصیف و هدف راهنمای گزارش‌دهی معتبر
پژوهشی اصیل مطالعات مداخله‌ای، کارآزمایی بالینی، هم‌گروهی، مقطعی و مورد-شاهدی. CONSORT یا STROBE
مرور نظام‌مند و فراتحلیل سنتز شواهد با راهبرد جست‌وجوی مشخص و شیوه‌نامۀ ثبت‌شده. PRISMA 2020
مطالعات کیفی تحلیل مضمون، پدیدارشناسی و تجارب زیستۀ بیماران یا درمانگران. SRQR یا COREQ
گزارش مورد موقعیت‌های بالینی و اخلاقی نادر یا پیامدهای درمانی با نکتۀ آموزشی. CARE (با رضایت آگاهانۀ کتبی)
مکاتبۀ کوتاه یافته‌های نوآورانۀ مقدماتی با روش‌شناسی کامل و حجم کم. متناسب با ساختار مطالعه
نامه به سردبیر نقد علمی مقالات منتشرشدۀ اخیر در مجله (حداکثر تا هشت هفته پس از انتشار). استناد مستقیم به مقالۀ هدف

۵. جامعۀ مخاطبان هدف

مخاطبان این نشریه اعضای هیئت علمی، پزشکان، کادر پرستاری و پیراپزشکی، روان‌شناسان، صاحب‌نظران فقه و حقوق پزشکی، متخصصان اخلاق زیستی و سیاست‌گذاران حوزۀ سلامت هستند.

آخرین بازنگری: شهریور ۱۴۰۵