تبیین شخصیت و الگوی رفتاري حضرت زينب كبري (س) با رویکرد سلامتمحور در بُعد اجتماعی
پژوهش در دین و سلامت ,
دوره 12 شماره 2 (1405),
15 ژوئیهٔ 2026
,
صفحه 114-127
https://doi.org/10.22037/jrrh.v12i2.42293
چکیده
سابقه و هدف: سلامت اجتماعی یکی از ابعاد اصلی سلامت است که بدون لحاظکردن این بُعد از سلامت نمیتوان ارزیابی صحیحی از سلامت فرد داشت. حضرت زینب (س) بهعنوان الگویی کمالیافته مبتنی بر وجوه اسلامی - معنوی، نمای جامعی از انسان سالم در بُعد سلامت اجتماعی در تمام اعصار ارائه میدهد. ازاینرو، بر اساس ضرورت همانندسازی و الگوبرداری انسان از شخصیتهای جامع در جهت حصول سلامت اجتماعی و نیز اهمیت معرفی و تبیین آن شخصیتها، در پژوهش حاضر به تبیین شخصیت حضرت زینب (س) در بُعد سلامت اجتماعی پرداخته شد.
روش کار: این پژوهش با روش ترکیبی کیفی و توصیفی با رویکرد تحلیل مضمون انجام شد. در پژوهش حاضر 115 مقاله و پژوهش علمی و 20 کتاب از منابع تاریخی و روایی مربوط به حضرت زینب (س) بررسی شد و برای تحلیل دادهها از رویکرد تحلیل محتوای گرانهایم و لاندمن استفاده شد. با مرور منابع علمی و پژوهشی اقوال، سبک زندگی و نحوۀ عملکرد حضرت زینب (س) در دوران حیاتشان با استفاده از کتب و منابع و با مراجعه به پایگاههای نشریات مگیران، سیویلیکا، گوگل اسکولار، نورمگز و بانک اطلاعات و نشریات ایران به بررسی شد. مؤلفان مقاله تضاد منافعی گزارش نکردهاند.
یافتهها: نتايج حاصل از تجزيه و تحليل متون در باب سلامت اجتماعی حضرت زینب (س) شامل 16 زیرطبقه مشتمل بر «دیدگاه فرهنگی»، «فعال اجتماعی»، «منصف»، «حقطلبی»، «صدیقه»، «مشاور»، «موثقه»، «مشکلگشا»، «ایثار»، «شجاعت»، «مجاهد»، «مقتدا»، «شهره»، «یاور»، «حامی» و «پرستار»؛ و شش طبقه مشتمل بر «امینه»، «شجیعه»، «اسوه»، «ناصره»، «فرهیخته» و «عادله» به دست آمد.
نتیجهگیری: یافتههای این پژوهش نشان داد که شخصیت حضرت زینب (س) دارای جامعیت صفات مبتنی بر سلامت اجتماعی است. این الگوی فرازمانی و فراجنسیتی، در این بُعد از سلامت ذیل محورهای عاطفی، رفتاری و فرهنگی کنشگر اجتماعی متوازن و متعالی بوده است و بر این اساس میتوان گفت شخصیت حضرت زینب (س) یکی از عالیترین نمونههای بشری در بُعد سلامت اجتماعی فرا روی همۀ اعصار برای الگوبرداری است.
- الگوی رفتاری
- حضرت زینب (س)
- سلامت اجتماعی
- معاصرسازی
ارجاع به مقاله
مراجع
1. Tabrizchi N. Reviewing Social Health Studies: Introducing Macro-Social Health Indicators. Iranian Journal of Culture and Health Promotion. 2023; 7(2):264-70.
2. Omidi M, Haghighian M, Hashemianfar SA. Social Well-being and its functions in urban areas (Case of study: metropolis of Esfahan). Urban Sociological Studies. 2017;7(24):157-88.
3. Pasandideh A. A hierarchical model of social health in Islamic sources. Social- Cultural Studies of Hawzah. 2022;5(10):105-24.
4. Hassanpour T, Hosseini M, Ghobadpour H, Sharifi M. Indicators of Social Health Promotion. Iranian Journal of Culture and Health Promotion. 2021; 5(1):83-7.
5. Nikvarz T, Yazdanpanah L. Relationship between Social Factors and Social Health among Students of Shahid Bahonar University of Kerman. Journal of Applied Sociology. 2015;26(3):99-116.
6. Reazeai R. The analysis of the ideational meta-function of the sermon of Hazrat Zainab (PBUH) based on Halliday's functional grammar. Lesan-on Mobeen-on. 2022;13(48).
7. Souzanchi H. Hazrat Zeinab (PBUH) and How the Muslim Woman Plays a Social Role. Journal of Islamic Studies of Women and Family. 2017;3(2):95-110.
8. Saberi M. Measures of Hazrat Zeinab (PBUH) in Strengthening Social Institutions. Two specialized quarterly journals on religious studies. 2017;1(1):13-31.
9. Heidari F, Zeinivand T, Malmir ME. A Comparative Study of the Individual and Social Image of Hazrat Zeinab (PBUH) in Contemporary Persian and Arabic Poetry. Literary studies magazine papers،vol 52،issue 103. 2016;52(103).
10. Ahmadnia S. The concept of social health, and its close relationship with social capital. The 4TH Conference of Conceptual and Theoretical Reflections on Iranian Society. 2013.
11. Rahmani R, Iman MT. The Entanglement of Trust and Its Impact on Social Health (A Case Study of Second Secondary Students in Jahrom City). Journal of Sociology of Social Institutions. 2024;10(22):183-214.
12. Alamdari M. Honesty in Behavior Beyond the Complexity of Human Interactions. 2024 [Available from: https://en.civilica.com/note/9150/.
13. Raghib Isfahani A. Mufradat Quran by Raghib Isfahani.
14. Hassan Hashemi SM, Kariminia MM, Dastaranj F. Analyzing the concept of courage from the perspective of the Quran and Hadiths. Journal of Contemporary Research in Science and Research. 2022;4(39):104-14.
15. Abdulkhani L, Moveidi F. Muslim women's role model of Hazrat Zainab's (AS) behavior in the era of globalization. Conference on Scientific and Practical Attitudes to Chastity and Hijab. 1396.
16. Ghalavandi H, Koushki M. Canonical Analysis of Professional Moral Courage and Social Capital. Ethics in Science and Technology. 2020;15(1):136-42.
17. Jahangiri J, Mohammadi N. The Study of the Relationship between Social Courage and Political Culture. Quarterly Journal of Social Development (Previously Human Development. 2018;12(4):33-56.
18. Alavi-Mehr H. Hazrat Zainab (PBUH) Pasdasht-e Bozorg-e Arzeshha: Mahnameh Kowsar; 1997 [Available from: https://hawzah.net/fa/Article/View/14453/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%B2%DB%8C%D9%86%D8%A8%22%D8%B3%22%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4%D9%87%D8%A7.
19. Faqihi A, Khorshid S. Mabani, Amalkardha va Raveshhay-e Tarbiati Hazrat Zainab (PBUH). Pajooshenameh Tarbit Tablighi. 2012;1:8-22.
20. Sohbatlou A. A Culturally Sophisticated Person as Viewed in Fundamental Reform Document of Education and by Ibn-e-Sinaa. Quarterly Journal of Education. 2023;39(2):227-50.
21. Moradi B, Didebaz F, Bahrami N. Barresi Shakhsiat va Osaf Hazrat Zinab (s). Pajooshenameh Maref Hosini 2019(14):8-26.
22. Mirmohammad-Hosseini-Fashmi FS. Barresi Fazael Akhlaghi Hazrat zinab dar Vagheh Ashora. Baynat. 1399;27(1-2):167-0.
23. Farhadi M. Goneh Shenasi «Yarigarieya» ve Taavaniehaye Sonati dar Iran Nesharieh Kieyan Fareangi 1985(22).
24. Mahmad-Easmaeel R, Vardi-Nia AA, Poorhosein SZ. Barresi Rabeteh bin-e Hemayat Ejtemaei va Salamet Ravan Social Welfare. 2010;10(39):85-121.
25. Alikhani AA. Edalat dar Andisheh Siasi Emam Ali (peace be upon him). Andisheh Hawze. 2001(27).
26. Moazzen V. Investigation of the Concept of Freedom with Focus on Its Application in the Realization of Social Justice in the Health System. Iranian Journal of Medical Law. 2021;15(56):773-88.
27. Afrogh I. Edalt Fareangi Onsor Moghoom Hokomet Alavi. Nashriyeh Olum Siasi. 2018 22(85):48-74.
28. Ghadimi A, Keshishyan Siraki G, Khodaverdi H. Justice from the Perspective of Islamic World Thinkers, Emphasizing the Hermeneutic Concept of Justice in the Thoughts of Allameh Tabatabaei. Political Research In Islamic World. 2024;14(1):27-41.
29. Sobhani-Nia M. Rah va Rasm-e Zandegi. Maaref Eslami Moaref eslami sal bist ve npashtam zamastan 1388 shmareh 78. 2009(78):1-15.
30. Badieiyan R. Ezat Madari dar Hadeseh Ashora vaTabalvor an Dar Sireh Haozrat zeinab (PBUH). Safineh The quarterly of specialized studies Special issue on the Quran and Hadith. 2009;6(22):7-23.
- چکیده مشاهده شده: 18 بار
- pdf دانلود شده: 7 بار