akhlāq-i pizishkī i.e., Medical Ethics

Abstract

با توجه به اینکه حجم عظیمی از سرمایه‌های ملی برخی کشورها صرف ارتقای پژوهش به عنوان یکی از زیرساخت‌های توسعه‌ای می‌گردد. شناخت و ارزیابی جریان پژوهشی هر کشور برای سیاستگذاران و نیز محققان هر کشور امری ضروری است. این بررسی می‌تواند با روش علم سنجی مقالات پژوهشی منتشر شده در نشریات علمی کشورها صورت گیرد. در این اندازه‌گیری کمّی می‌توان، به تعیین فراوانی، نوع، روند، تجزیه و تحلیل پژوهش‌ها و زمینه‌های علاقمندی و فعالیت پژوهشگران پرداخت. از سوی دیگر توسعه اخلاق زیستی در دهه‌های اخیر به واسطه مواجهه جامعه بشری با چالش‌های نوین، امری غیر قابل انکار است. با پیشرفت‌های علمی، سؤالات اخلاقی و نیازهایی که به فراخور تعمیق خودمختاری انسان، روز به روز افزون‌تر می‌گردند به پاسخ های کاربردی نیاز دارند. لذا لزوم بازنگری در تمامی سطوح فعالیت در حوزه اخلاق پزشکی جهت ارائه کارآمدترین پاسخ‌ها به بیشترین پرسش‌ها امری بدیهی می‌نماید. تحقیقات بسیاری در حوزه‌های مختلف اخلاق زیستی در ایران در حال اجراست و ما شاهد تولید و نشر مقالات متنوعی در موضوع اخلاق زیستی و پزشکی در کشور هستیم. شاید مهم‌ترین هدف در ارزیابی پژوهش‌ها و تعیین شاخص‌های دقیق کمی و کیفی در این حوزه، بررسی هماهنگی مطالعات با نیازها و حرکت در راستای برنامه‌های توسعه‌ای کشور باشد. فقدان بانک اطلاعاتی منسجم برای ثبت و طبقه‌بندی مقالات، پایش و ارزیابی و در نتیجه سیاست‌گذاری‌ها را با مشکل مواجه می‌نماید. لذا در چنین شرایطی سوالی که در محافل علمی از سوی علاقمندان و فعالین اخلاق زیستی مطرح می‌شود این است که آیا روند امور پژوهشی و در نتیجه تولید و انتشار مقالات منجر به تولید یا ترویج علم شده است یا خیر؟ چقدر این تولیدات در راستای نیازها بوده است؟ خلأها و نقاط مغفول مرتبط به چه موضوعاتیست؟ و آیا موضوعاتی هست که علیرغم اولویت پایین، مورد بیش توجهی قرار گرفته باشد؟ پاسخ به این پرسش‌ها ما را در تدوین برنامه کلان پژوهشی اخلاق پزشکی، برای رفع نقاط ضعف و تقویت نقاط قوت این عرصه یاری می نماید....