مجله اخلاق پزشکی - علمی پژوهشی

چکیده

هرچند از طرح موضوع سلامت معنوي بيش از پنج دهه مي‌گذرد ولي همچنان ابعاد اين ركن با اهميت ناشناخته باقي مانده است؛ به همين دليل هركس با توجه به پارادايم حاكم و مبتني بر جهان‌بيني خود سعي كرده است تعريفي ارايه دهد و مؤلفه‌هاي آن را بيان كند ولي تا‌كنون اتفاق نظري پديد نيامده است. علت اصلي مشکل بودن تعريف، بازگشت مي‌كند به دو عامل اصلي. عامل اول عبارت است از نوع جهان‌بيني، نگرش و پارادايم حاكمي كه معمولاً در پس هر نگاه و قضاوتي وجود دارد. عامل ديگري كه در مرحله دوم نقش‌آفريني مي‌كند و به نوعي وابسته به همان عامل اول مي‌باشد عبارت است از عدم توافق در مفهوم واژگاني چون سلامت، معنويت، دين، روح، روان، بيماري و ديگر عناصر مرتبط. سلامت معنوی در اصطلاح پزشکی با رویکرد مادی‌گرا، فرایندی است که با بهره‌گیری از آن می‌توان به درمان بیماران جسمی کمک کرد. ولی در اصطلاح غیرپزشکی یا پزشکی معنی‌گرا، سلامت معنوی فرایندی است که علاوه بر بهره‌گیری در درمان جسمی بیماران، می‌تواند در درمان روحی و روانی بیماران نیز مفید باشد و از آن بالاتر می‌تواند شرایطی را در جامعه پدید آورد که سلامت اجتماعی را نیز افزایش دهد و در نهايت به كمال و تعالي همه‌جانبه انسان و انسانيت كمك كند.