شاپا: 2383-3033

بهار 1395
دوره 3 شماره 2

مقالات پژوهشی اصیل


مقايسه ويژگي هاي شخصيتي و اميد زنان سرپرست خانوار با تمایل یا عدم تمايل به ازدواج مجدد

شهلا اروجلو, آناهیتا خدابخشی کولایی (##default.groups.name.author##)

دوماهنامه علمی پژوهشی سلامت اجتماعی, دوره 3 شماره 2, 22 May 2016 , صفحه 101-110
https://doi.org/10.22037/ch.v3i2.11768

زمینه و هدف: پديده‌اي به نام زن سرپرست خانوار، يک واقعيت اجتماعي است که امروز در تمام جوامع به چشم مي‌خورد و به دلايل مختلف به وجود مي‌آيد. تحقيقات پيشين نشان داده است زنان سرپرست خانوار از آسيب پذيرترين افراد جامعه هستند. از اين رو، این مطالعه با هدف مقايسه ويژگي هاي شخصيتي و اميد به زندگي زنان سرپرست خانوار با تمایل یا عدم تمایل به ازدواج مجدد انجام شد.


روش و مواد: اين پژوهش از نوع علي مقايسه اي است. 140 سرپرست خانوار (25 تا 50 سال) به روش نمونه گيري طبقه اي خوشه اي 70 زن سرپرست خانوار با تمايل به ازدواج مجدد و 70 زن سرپرست خانوار بدون تمايل به ازدواج مجدد در شهر تهران در سال  1394 انتخاب شدند. ابزار اندازه گيري شامل مقياس اميد Snyder و مقياس شخصيتي پنج عاملي (FFI-NEO) مي باشد. داده ها با استفاده از آزمون t مستقل مورد تحليل قرار گرفت.


یافته ها: یافته ها نشان داد تفاوت معناداري بين روان آزرده‌خويي (047/0=P)، برون گرايي (006/0=P)، پذيرا بودن (001/0=P) در زنان سرپرست خانوار با و بدون تمايل به ازدواج مجدد وجود داشت. علاوه براين، بين مسئوليت پذيري (14/0=P)، سازگاري (88/0=P) و همچنين متغير اميد (650/0=P) در زنان سرپرست خانوار با و بدون تمايل به ازدواج مجدد تفاوت معناداري وجود نداشت.


نتیجه گیری: زنان سرپرست خانوار با ويژگي شخصيتي برون‌گرايي و پذيرا بودن تمايل بيشتر به ازدواج مجدد دارند و زنان سرپرست خانوار با ويژگي شخصيتي آزرده‌خويي تمايل کمتري براي ازدواج مجدد دارند. بنابراين، بايد برنامه هاي آموزشي براي افزايش برون‌گرايي و پذيرا بودن در زنان سرپرست خانوار در جهت تغيير نگرش به ازدواج مجدد و در نهايت کاهش مشکلات فردي و اجتماعي مدنظر قرار بگيرد.

عوامل استرس زا محیط بالینی دانشجویان رشته پرستاری و اتاق عمل دانشگاه علوم پزشکی دزفول

مجتبی راجی, محمد فیروزبخت, سمیه بهرامی, یعقوب مدملی, نصرت بهرامی (##default.groups.name.author##)

دوماهنامه علمی پژوهشی سلامت اجتماعی, دوره 3 شماره 2, 22 May 2016 , صفحه 111-118
https://doi.org/10.22037/ch.v3i2.11681

زمینه و هدف: دانشجویان رشته های پرستاری علاوه بر استرس های ناشی از محیط های آموزش نظری تحت تأثیر استرس های مختلف آموزش در بالین نیز قرار می گیرند، لذا این مطالعه با هدف تعیین عوامل استرس زا محیط بالینی دانشجویان رشته پرستاری و اتاق عمل دانشگاه علوم پزشکی دزفول در سال 1394 انجام شد.


روش و مواد: در این مطالعه توصیفی-تحلیلی 234 دانشجوی پرستاری و اتاق عمل به صورت سرشماری وارد مطالعه شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته شامل اطلاعات دموگرافیک و عوامل استرس زای محیط بالین بود. براي تجزيه و تحليل داده ها از  SPSS-20و روش هاي آمار توصيفي و تحليلي استفاده گردید.


یافته ها: یافته ها نشان داد که بیشترین حیطه استرس زا در دانشجویان پرستاری و اتاق عمل مربوط به حیطه احساسات ناخوشایند، و کمترین حیطه استرس زا مربوط به برقراری ارتباطات بین فردی در محیط بالین بود. مطالعه نشان داد که بین رشته تحصیلی دانشجویان و میانگین نمره حاصل از حیطه تجارب تحقیر آمیز با استفاده از آزمون آماری اسپیرمن (r=0/16) (p=0/045) ارتباط معنی داری وجود دارد به طوری که دانشجویان پرستاری از تنش بیشتری در این حیطه رنج می برند.


نتیجه گیری: مطالعه نشان داد میانگین استرس دانشجویان در حد متوسط می باشد و حیطه های استرس زا در چهار حیطه ارتباطات فردی، اقدامات بالینی تنش زا، احساسات ناخوشایند و تجارب تحقیرآمیز به دست آمدند که خوشبختانه در خیلی از موارد قابل اصلاح و تغییر می باشند. 

رضایت زناشویی و جنسی در گروهی از مردان متأهل شهر تهران

سید هادی سید علی تبار, رویا حمیدی, سعید قنبری, علی زاده محمدی, مجتبی حبیبی عسگرآباد (##default.groups.name.author##)

دوماهنامه علمی پژوهشی سلامت اجتماعی, دوره 3 شماره 2, 22 May 2016 , صفحه 119-126
https://doi.org/10.22037/ch.v3i2.11535

زمینه و هدف: روابط جنسی پیش  از ازدواج در شهرهای بزرگی چون تهران، افزایش چشم گیری یافته است و می تواند روی روابط آینده افراد پس از ازدواج نیز اثرگذار باشد. این مطالعه با هدف مقایسه رضایت زناشویی و رضایت جنسی در مردان متأهل با و بدون سابقه رابطه جنسی پیش از ازدواج در شهر تهران انجام شد.


روش و مواد: این پژوهش به لحاظ هدف از نوع علّی- مقایسه ای بود. جامعه آماری این پژوهش را کلیه مردان متأهل زیر 45 سال شهر تهران تشکیل می دادند. تعداد 144 نفر از مردان متأهل ساکن شهر تهران به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از پرسش نامه رضایت زناشویی Kansas و رضایت جنسی Enrich استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها، از آزمون t مستقل به کار گرفته شد.


یافته ها: یافته­ها نشان داد که رضایت زناشویی در مردان متأهل با سابقه رابطه جنسی پیش از ازدواج با غیر از همسر فعلی با میانگین (انحراف معیار) 6/15 (1/4) کمتر از مردان بدون سابقه 6/17 (5/3) می باشد (01/0P<). رضایت جنسی مردان متأهل با سابقه رابطه جنسی پیش از ازدواج با غیر از همسر فعلی با میانگین (انحراف معیار) 4/31 (9/6) کمتر از مردان بدون سابقه 7/33 (4/5) می باشد (01/0P<). رضایت زناشویی و جنسی در بین مردان متأهل با سابقه رابطه جنسی با همسر فعلی و بدون سابقه تفاوتی دیده نشد.


نتیجه گیری: مطالعه نشان داد که مردان متأهل دارای سابقه رابطه جنسی پیش از ازدواج با غیر همسر، از رضایت زناشویی و جنسی پایین تری برخوردار هستند. 

عوامل خطرساز و محافظت كنندۀ فردي، خانوادگي و اجتماعي گرايش به مصرف مواد در دانشجويان

مرتضی جهان شاه لو, شهرام محمدخاني, حمید امیری, آفاق فخاری, سپیده حسینی (##default.groups.name.author##)

دوماهنامه علمی پژوهشی سلامت اجتماعی, دوره 3 شماره 2, 22 May 2016 , صفحه 127-137
https://doi.org/10.22037/ch.v3i2.11739

زمینه و هدف: دانشجویان به عنوان يكي از گروه­هاي آسيب‌پذير از نظر گرايش به مصرف مواد در نظر گرفته مي­شوند. بر اين اساس، هدف پژوهش حاضر تعیین نقش عوامل خطرساز و محافظت­كننده فردی، خانوادگی و اجتماعی در پیش­بینی گرایش به این رفتارها در دانشجويان بود.


روش و مواد: این مطالعه به صورت توصیفی و همبستگی با مشارکت 431 نفر از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی شهيد بهشتي به روش نمونه‌گيري در دسترس انجام شد. داده ها با استفاده از پرسشنامه عوامل خطرساز و محافظت‌كننده مصرف مواد و مقياس خطرپذيري جوانان جمع آوری شد و استفاده از روش همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چند متغیری گام به گام مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.


یافته ها: یافته ها حاكي از ارتباط معنادار بين عوامل فردي، نگرش نسبت به مواد و گرایش به مواد مخدر، (6/0=r و 01/0P<)، خانوادگي نگرش والدین نسبت به مواد و گرایش به سیگار، (2/0=r و 05/0 P<) و اجتماعي، دسترسی پذیری ادراک شده و گرایش به الکل، (4/0=r و 01/0P<) با گرايش به مصرف مواد بود. علاوه بر اين، نتايج تحليل رگرسيون چندمتغيري گام به گام نيز نشان داد كه عوامل فردی (نگرش نسبت به مواد، هیجان­خواهی و تکانشگری)، اجتماعی (مصرف مواد توسط دوستان و دسترسی پذیری ادراک شده) و خانوادگی (نظارت خانواده و نگرش والدین نسبت به مواد) به ترتیب بهترين پيش‌بينی­های گرایش به مصرف مواد در دانشجویان هستند.


نتیجه گیری: مطالعه نشان داد که تأثير مجموعه‌اي از عوامل فردي، خانوادگي و اجتماعي بر گرایش به مصرف مواد در دانشجویان وجود دارد. بر اين اساس، مي‌توان با اجراي ابزارهاي غربالگري مناسب، دانشجویان در معرض خطر را شناسايي كرد و برنامه‌هاي پيشگيرانه اوليه را در مورد آن‌ها به كار بست.

بازیافت پسماندهای خانگی اقدامی همسو با اقتصاد مقاومتی

آرام تیرگر, زهرا آقالری (##default.groups.name.author##)

دوماهنامه علمی پژوهشی سلامت اجتماعی, دوره 3 شماره 2, 22 May 2016 , صفحه 138-146
https://doi.org/10.22037/ch.v3i2.11829


زمینه و هدف: تحت شرایط فعلی کشور به نظر می رسد بازیافت پسماندهای خانگی علاوه بر جنبه های بهداشتی، اقتصادی و زیست محیطی از نقطه نظر ملاحظات سیاسی اجتماعی نیز حایز اهمیت می باشد. لذا مطالعه حاضر با هدف تعیین وضعیت بازیافت پسماندهای خانگی همراه با آگاهی سرپرستان خانواده ها از موضوع اقتصاد مقاومتی به عنوان دو اقدام همسو به اجرا در آمد.


روش و مواد: این مطالعه به صورت مقطعی- توصیفی در سال 1392 با مشارکت 330 خانوار شهر امیرکلا در استان مازندران انجام شد. نمونه ها به صورت خوشه ای از میان اهالی 33 محله انتخاب شدند. داده ها با استفاده از فرمی محقق ساخته جمع آوری و با استفاده از شاخص های آمار توصیفی و همچنین آزمون آماری کای دو مورد پردازش قرار گرفتند. سطح معنی داری نتایج 05/0>P در نظر گرفته شد.


یافته ها: میانگین (انحراف معیار) سن افراد مورد مطالعه 1/39 (9/10) سال، و176 (53%) نفر از شرکت کننده ها زن بودند. بیش از نیمی از خانوارها، 188 (9/56%) نفر بازیافت پسماندها را انجام می دادند که بیشترین سهم مواد بازیافتی شامل مواد پلاستیکی، و کاغذ بود. تنها 59 (29%) نفر از سرپرستان خانوارهای مورد بررسی از موضوع اقتصاد مقاومتی مطلع بودند اما ارتباط معنی داری بین بازیافت مواد و اطلاع آنها از موضوع اقتصاد مقاومتی مشاهده نشد.


نتیجه گیری: با توجه به آگاهی بسیار اندک سرپرستان خانواده ها در رابطه با موضوع اقتصاد مقاومتی و ضعف عملکرد آنان در خصوص مقوله بازیافت مواد زائد ایجاب می کند تا مسئولین با اتخاذ تدابیر و برنامه هایی در جهت ارتقاء آگاهی و افزایش مشارکت شهروندان پیرامون موضوعات اجتماعی بکوشند.


تببین تجارب دانشجویان فارغ التحصیل از وضعیت سلامت معنوی و مهارتهای مرتبط با آن طی دوران تحصیل: مطالعه ای با رویکرد تحلیل محتوا

آرزو فلاحی, بابک نعمت شهربابکی, معصومه هاشمیان (##default.groups.name.author##)

دوماهنامه علمی پژوهشی سلامت اجتماعی, دوره 3 شماره 2, 22 May 2016 , صفحه 147-155
https://doi.org/10.22037/ch.v3i2.13064

زمینه و هدف: سلامت معنوی به عنوان یکی از مهم ترین ابعاد سلامت، یکپارچگی و تمامیت فرد را تعیین می نماید و نقش اساسی در افزایش بهره وری، انگیزه و توان افراد به ویژه دانشجویان دارد. هدف مطالعه حاضر تبیین تجارب دانشجویان فارغ التحصیل از وضعیت سلامت معنوی و مهارت های مرتبط با آن طی دوران تحصیل بود.


روش و مواد: اين مطالعه کیفی با استفاده از رويکرد آناليز محتوا در سال 1395 انجام شد. از طريق نمونه گيري هدفمند تجارب 15 دانشجوی فارغ التحصیل دانشگاه علوم پزشکی کردستان در خصوص وضعیت سلامت معنوی و مهارت های مرتبط به آن طی دوران تحصیل بررسي شدند. معيارهاي ورود شامل تمایل جهت شرکت در مطالعه، دانشجویانی که بیش از یک هفته از فارغ التحصیلی آنان نگذشته و توانایی صحبت کردن به شیوه روان و سلیس بود. داده ها از طریق مصاحبه فردی و گروهی عمیق نیمه ساختار، مشاهده، یادداشت برداری و بحث گروهی جمع آوری شده ضبط و تايپ و به روش آناليز محتوا تجزيه و تحليل گرديد. معيارهاي اعتبار، ثبات، تأييد و انتقال جهت صحت و استحکام داده استفاده شد.




یافته ها: 15 مشارکت کننده شامل 10 زن و پنج مرد با دامنه سنی23 تا 36 سال در این مطالعه شرکت کردند. از تجزیه و تحلیل داده ها چهار طبقه‌ "تقویت ویژگی های درون فردی"، "بهبود مهارت های ارتباطی"، "عدم ارتقاء ویژگی های درون فردی" و "عدم ارتقاء ارتباط با محیط پیرامون" استخراج شد.


نتیجه گیری: مطالعه نشان داد که دانشگاه می‌تواند خود پنداره دانشجویان را تغییر داده و افرادی مسئولیت پذیر، هدفمند، دارای اعتماد به نفس و با اراده پرورش دهد. از طرفی اگر دانشگاه در حمایت های اجتماعی خود نسبت به دانشجو ضعیف عمل کند هویت اجتماعی و شخصیتی او رشد و ارتقاء نخواهد یافت.