اخلاقپژوهی گزارشهای سفرنامهنویسان دوره قاجار در مورد توسل در امور طبی
مجله اخلاق زیستی- علمی پژوهشی,
دوره 14 شماره 39 (1403),
28 تیر 2024
,
صفحه 1-11
https://doi.org/10.22037/bioeth.v14i39.44952
چکیده
زمینه و هدف: دوره قاجار از برجستهترین دورههای تاریخ ایران میباشد که در این دوره حضور میسیونرها و سفرنامهنویسان به اوج خود رسیده است؛ سفرنامهنویسان، با انگیزه خاصی بنا به روحیه و جنبه فرهنگی و اجتماعی خود، به بررسی وضعیت طبیعی جغرافیایی، تاریخی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی محل سفر خود میپرداختند. هدف نویسنده در این پژوهش، بیان گزارشهای سفرنامهنویسان در مورد فرهنگ ایرانیان و بهخصوص توسل در امور پزشکی است که در این راستا به بررسی و تحلیل گزارشهای سفرنامهنویسان اروپایی نیز میپردازد.
روش: پژوهش حاضر به روش توصیفی ـ تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانهای؛ سفرنامه دکتر ویلز و سفرنامه ایرانیان در میان انگلیسیها از دنیس رایت و قرآن و روایات، به انجام رسیده است.
ملاحظات اخلاقی: در این پژوهش اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است.
یافتهها: گزارشهای ارائهشده سفرنامهنویسان از توسل در امور پزشکی و درمانی نشان میدهد که سفرنامهنویسان با اهداف و اغراض سوء این گزارشها را بیان کردهاند. این در حالی است که توسلِ مورد انتقاد سفرنامهنویسان، بهواسطه مبانی اسلامی جزء فضائل اخلاقی در میان مسلمانان دوره قاجار به شمار میرود.
نتیجهگیری: در این پژوهش به گزارشهای سفرنامهنویسان که با اهداف سوء از فرهنگ ایرانی و اسلامی و توسل در امور پزشکی ارائه شده است، به واسطه مبانی اخلاقی برگرفتهشده از آیات قرآن پاسخ داده شده است. سفرنامهنویسان با اهداف سیاسی و فرهنگی، گزارشهایی منفی دربارهی توسل در میان ایرانیان ارائه دادهاند. حال آنکه از دیدگاه فطری و عقلی و با توجه به مبانی اسلامی، توسل برای رسیدن به اهداف مادی و معنوی امری مقبول و مشروع است. با این حال، برخی مسلمانان در دوره قاجار در امور پزشکی به استفاده از طلسم و ادعیه غیر اسلامی روی آوردهاند که با اصول اسلامی و اخلاقی مغایر است.
- سفرنامهنویسان
- اخلاقپژوهی
- دوره قاجار
- توسل
- طبابت
ارجاع به مقاله
مراجع
Soleyman H, Bayati S. The effects of popular beliefs and credences in Qajar era medicine, Journal of Medical Ethics and History. 2019(12th): 161. [Persian]
Massoud K. The effect of Mongol medical beliefs on the folk medicine of the Qajar period, Journal of Medical Ethics and History. 2016; 9(4): 30. [Persian]
Karimi Z, Rahnama SH. The role of prayers and invocations in medicine and healing during the Qajar period. J Hist Med Sci Res. 2021; 13(46): 1-4. [Persian]
Colonel C. Monsieur Cherikov's travelogue. Translate by Masihi A. Tehran: Amir Kabir; 2000. p.147. [Persian]
Merrill SL. Lady Shail's Diary. Translate by Torabiyan HA. Tehran: New Publication; 1989. p.92. [Persian]
Will S. Iran a century ago Translate by garagozlu GH. Tehran: Eqbal; 2009. p.69. [Persian]
Merrill SL. Lady Shail's Diary. Translate by Torabiyan HA. Tehran: New Publication; 1989. p.112. [Persian]
Eugène F. Eugène Flandin's travelogue. Translate by Sadeghi HN. Tehran: Eshraq; 1977. p.66. [Persian]
Colonel C. Monsieur Cherikov's travelogue. Translate by Masihi A. Tehran: Amir Kabir; 2000. p.40. [Persian]
Feuvrier J. Three years in the court of Iran. Translate by Ashtiyani AE. Tehran: World of Books; 2006. p.239. [Persian]
Denis W. Iranians among the English. Translate by Emami K. Tehran: Foruzane Rooz Publishing Institute; 2006. p.323. [Persian]
Loti P. Towards Isfahan. Translate by Ketabi B. Tehran: Etelaate; 2018. p.254. [Persian]
Denis W. Iranians among the English. Translate by Emami K. Tehran: Foruzane Rooz Publishing Institute; 2006. p.330. [Persian]
Ibn Manzur. Mukarram Mi. Lisan al-Arab, Dar Al-Fikr Lel Tabae valnashr va tawzie Beirut. Translate. 1890. p.11: 724. [Persian]
Ahmad FKI. Al-Ain, Qom, Organization of Endowments and Charitable Affairs. Osveh Publications. Second Edition. 2014; 7: p.298.
Amadi A. Gharar al-Hakam, with the description of Khansari, by the efforts of Jalaleddin Mohaddes. Tehran; 1987; 4: p.302. [Persian]
Battuta MI. Al-Rahlah, by the effort of Ali Montaser Katani. Beirut; 1984; 1: p.159.
Shaykh Saduq. Babawayh MI. Al-Amali. Qom; 1997; 1: p.553.
Qulawayh JfI. Kamel Al-Ziyarat, by the effort of Javad Qayyumi. Qom; 1997; 1: p.360. [Persian]
Suyuti. Al-Dur al-Manthur, Beirut; 1993; 1: p.147.
Abd al-Islam O. Wahhabism contradicts the Qur’an and Sunnah. Lebanon: Beirut; 1996; p.22.
Yazdi M, Taqi M. Criticism and study of ethical schools. Qom: Publications of Imam Khomeini Educational and Research Institute; 2015. p.261. [Persian]
Yazdi M, Taqi M. Criticism and study of ethical schools. Qom: Publications of Imam Khomeini Educational and Research Institute; 2015. p.261. [Persian]
Galamaga A. Representations of Islam in Travel Literature in Early Modern England. GRIN Verlag; 2011. P.19.
Al-Asmar J. Victorian Images of the Arabs and Their Sources. Bethlehem University Journal. 1994: 58-88.
- چکیده مشاهده شده: 100 بار
- PDF دانلود شده: 19 بار