تهيه و اعتبارسنجي پرسشنامه ارزيابي وضعيت ايمني پمپبنزينهاي شهري
ارتقای ایمنی و پیشگیری از مصدومیت ها,
دوره 5 شماره 3 (2017),
14 ژانویهٔ 2018
,
صفحه 180 - 169
https://doi.org/10.22037/meipm.v5i3.19840
چکیده
سابقه و هدف: پمپ بنزينها يکي از اجزاي شبکهي گسترده حمل، توزيع و فروش فرآوردههاي سوختي در کشور محسوب ميشود. شواهد نشان ميدهد که پتانسيل بروز حوادث مهيب در اين مراکز به دليل قرارگيري آنها درون بافت شهري بسيار زياد است. سازمانهاي مختلفي با دستورالعملها و آييننامههاي مختص خود بر وضعيت ايمني پمپبنزينها نظارت ميکنند. هدف از اين تحقيق تهيه و اعتباربخشي پرسشنامهاي جهت ارزيابي وضعيت ايمني پمپبنزينهاي شهري بر اساس دستورالعملها و آييننامههاي سازمانهاي ناظر ميباشد.
روش بررسي: در اين مطالعهي ساخت ابزار استانداردها و آييننامههاي سازمانهاي ناظر بر فعاليت و ايمني پمپ بنزينها در کشور جمعآوري شد. سپس بندها و مفاد مرتبط با ايمني بر اساس رويکردهاي چهارگانه در استراتژيهاي ايمني فرآيند (ايمني ذاتي، ايمني غيرفعال، ايمني فعال و دستورالعملهاي ايمني) استخراج و پرسشنامه اوليه ساخته شد. در گام بعد، روايي صوري (12 خبره) و روايي محتوايي (10 خبره) پرسشنامه مورد بررسي و اعتبارسنجي قرار گرفت.
يافتهها: از بررسي اوليهي استانداردها و دستورالعملهاي موجود 136 سؤال مرتبط با ايمني پمپ بنزين استخراج شد. در جريان سنجش روايي پرسشنامه، محتوا و کارکرد تمامي سؤالات توسط پنل خبرگان بررسي و در چهار گروه ايمني ذاتي (7 سؤال)، ايمني فعال (2 سؤال)، ايمني غيرفعال (47 سؤال) و دستورالعملهاي ايمني(80سؤال) قرار گرفتند. پس از سنجش روايي صوري و محتوايي با توجه به مقدار قابل قبول شاخص روايي محتوايي(0.79=CVI) و شاخص نسبت روايي محتوايي (0.62= CVR) تعداد سؤالات پرسشنامه به 66 سؤال کاهش يافت. ثبات دروني پرسشنامه بر اساس آماره آلفاي کرونباخ 906/0 و پايايي آزمون بر اساس آماره ICC با حدود اطمينان 95% و توافق بين پاسخدهندگان 906/0 و 671/F test=10 و 001/0 p-value= بين 942/0-862/0 محاسبه گرديد که بيانگر توافق بسيار عالي بين پاسخ دهندگان ميباشد.
نتيجهگيري: نتايج نشان داد که سازمانهاي ناظر بر پمپبنزينها در مواردي به صورت کاملاً موازي عمل ميکنند. همچنين بسيار کمي از بندهاي قوانين و دستورالعملهاي ايمني پمپ بنزينها به استراتژيهاي کارآمدتر ايمني (ايمني ذاتي و ايمني فعال) مربوط بوده و عمده قوانين بر به کارگيري روشهاي ايمني غيرفعال و دستورالعملهاي ايمني متمرکز هستند. لذا در بازنگري مقررات بايد اين يافته بسيار مهم مورد توجه قرار گيرد. ازآنجاييکه پرسشنامهي طراحي شده جامع بوده و از روايي و پايايي بسيار خوبي برخوردار است ميتواند به طور مشترک توسط تمام سازمانهاي ذيربط مورد استفاده قرار گرفته و از موازي کاري بکاهد.
How to cite this article:
Yari S, Pouyakian M, Jafari MJ, Alipour A, Varmazyar S. Preparation and psychometry of a safety assessment questionnaire for urban gas stations. J Saf Promot Inj Prev. 2017; 5(3):169-80 .
- پرسشنامه، روانسنجي، پمپبنزين، استراتژيهاي ايمني، ايمني ذاتي
ارجاع به مقاله
مراجع
Zhang H-y. The research about fire prevention of vehicle refuelling stations. Procedia engineering. 2014;71:385-9. [Scopus]
Paül V, McKenzie FH. Peri-urban farmland conservation and development of alternative food networks: Insights from a case-study area in metropolitan Barcelona (Catalonia, Spain). Land Use Policy. 2013;30(1):94-105. [Scopus]
NFPA. Gas station. Available from: http://www.nfpa.org/ standard_items/search_results?searchStr=gas%20station.
newspapers I. Experts warn of safety problems at gas stations: the center of the city fire 1386 [cited 1386 1394]. Available from:http://www.magiran.com/npview.asp?ID= 1564815.
Hassim MH, Hurme M, Edwards DW, Aziz NN, Rahim FL. Simple graphical method for inherent occupational health assessment. Process Safety and Environmental Protection. 2013;91(6):438-51. [Scopus]
Aven T. Safety is the antonym of risk for some perspectives of risk. Safety Science. 2009;47(7):925-30. [Scopus]
Yari S. Assessment of Potential Risk by the Failure Mode and Effects Analysis in an Air Conditioning Equipment Manufacturing Company. Safety Promotion and Injury Prevention. 2017;5(2):89-96.
Mearns K, Yule S. The role of national culture in determining safety performance: Challenges for the global oil and gas industry. Safety science. 2009;47(6):777-85. [Scopus]
Hendershot DC. Inherently safer design: an overview of key elements. Professional Safety. 2011;56(02):48-55.
Hassim M, Edwards D. Development of a methodology for assessing inherent occupational health hazards. Process Safety and Environmental Protection. 2006;84(5):378-90. [Scopus]
Kletz TA. Inherently safer design—its scope and future. Process Safety and Environmental Protection. 2003;81(6):401-5. [Scopus]
Cozzani V, Tugnoli A, Salzano E. Prevention of domino effect: From active and passive strategies to inherently safer design. Journal of hazardous materials. 2007;139(2):209-19. [Pubmed]
Rajakarunakaran S, Kumar AM, Prabhu VA. Applications of fuzzy faulty tree analysis and expert elicitation for evaluation of risks in LPG refuelling station. Journal of Loss Prevention in the Process Industries. 2015;33:109-23. [Scopus]
Yari S. Inherent safety design in compose of urban gas station. Safety Promotion and Injury Prevention. 2015;3(2):135-40.
Jafari MJ, Nourai F, Pouyakian M, Torabi SA, Rafiee Miandashti M, Mohammadi H. Barriers to adopting inherently safer design philosophy in Iran. Process Safety Progress. 10.1002/prs.11927. [Scopus]
mahdinia m, arsanqjang s, sadeghi a, malakouti j, karimi a. Development and validation of a questionnaire for safety behavior assessment. Iran Occupational Health Journal. 2016;13(2):92-102. [Scopus]
- چکیده مشاهده شده: 612 بار
- PDF دانلود شده: 202 بار