بررسي تطبيقي ديدگاه اديان مختلف در مورد فناوري محصولات تراريخته
مجله اخلاق زیستی- علمی پژوهشی,
دوره 5 شماره 16 (1394),
19 سپتامبر 2016
,
صفحه 183-218
https://doi.org/10.22037/bioeth.v5i16.13886
چکیده
فناوریهاي نوين مهندسي ژنتيك اين امكان را در اختيار بشر قرار داده است تا بتواند اقدام به دستکاری ژنتيكي موجوات مختلف نمايد. اين موجودات كه به موجودات تراريخته معروفند اهميت زيادي در علوم مختلف از جمله پزشكي، داروسازي، صنايع، كشاورزي و... پيدا کردهاند. از جمله مهمترين كاربردهاي اين موجودات در كشاورزي و توليد غذا است. گسترش محصولات تراريخته نگرانیهايي از جنبه اخلاقي، اجتماعي و ایمنیزیستی در جهت پذيرش اين فراوردههاي غذايي جديد در بين عموم مطرح نموده است. در اين ميان، ديدگاههاي مذهبي هم نقش قابل ملاحظهای در پذيرش عمومي اين فناوري دارد.
بديهي است دیدگاه ادیان مختلف و تأثیر آنها در تصمیمگیری مصرفکنندگان متفاوت است. در اين مقاله نظر سه دين بزرگ الهي (اسلام، مسيحيت و يهوديت) در زمينه موضوع چالشي محصولات تراريخته مورد بحث و بررسي قرار ميگيرد. نتايج اين بررسي نشان ميدهد كه هيچ اجماع كلي در درون اين سه دين در اين زمينه وجود ندارد. با اين وجود، در مجموع به نظر میرسد كه تمايل عمومي در هر سه اين اديان به طور فزايندهاي به سمت پذيرش اين فناوري و انجام تحقيقات در زمينه محصولات تراريخته و همچنين مصرف آنها است، ولي تقريباً تمامي آنها به بررسيهاي دقيق علمي، اخلاقي و نظارتي در خصوص اين محصولات و همچنين برچسبزني آنها تأکید دارند.
همچنين عوامل متعدد ديگري مانند رسانهها، فعالان محيط زيست، دانشمندان و صنايع غذايي و همچنين تمامي منابع اطلاعاتي مردم كه بر درك و شناخت مصرف كنندگان نقش دارند هم بر تأثیر جنبههاي مذهبي بر پذيرش محصولات تراريخته تأثیر دارند.
- اخلاق؛ اديان الهي؛ محصولات تراريخته؛ مهندسي ژنتيك
ارجاع به مقاله
مراجع
رهنما، حسن. شكيب، عليمحمد. خيام نكويي، سيدمجتبي. صالحي جوزاني، غلامرضا. پروين، محمدرضا. محمودزاده، هما. صادقي، اكرم. سهيليوند، سعيد. توحيدفر، مسعود. (1388 ش.). مقدمهاي بر اخلاق زيستي. تهران: انتشارات پژوهشگاه ابن سينا.
رهنما، حسن. (1386 ش.). حق مالكيت معنوي و اقتصاد در محصولات تراريخته. تهران: پنجمين كنگره ملي بيوتكنولوژي ايران.
رهنما، حسن. (1387 ش.). اخلاق زيستي در مهندسي ژنتيك: تجاوز به حريم گونهها. تهران: دومين همايش ملي ايمني زيستي.
رهنما، حسن. (1387 ش.). اخلاق زيستي و توليد گياهان تراريخته، اخلاق در علوم و فناوري. جلد اول و دوم.
رهنما، حسن. (1391 ش.). اخلاق در توليد واكسنهاي گياهي. مجله ايراني اخلاق و تاريخ پزشكي. دوره پنجم، شماره ششم، صص 63-50.
رهنما، حسن. (1391 ش.). درآمدي بر اخلاق زيستي در مهندسي ژنتيك. تهران: دوازدهمين كنگره ژنتيك ايران.
رهنما، حسن. سنجريان، فروغ. (1390 ش.). اخلاق زيستي در مهندسي ژنتيك، اخلاق در علوم و فناوري. جلد سوم.
ساجدنیا، عبدالعزیز. (1381 ش.). دیدگاه اسلام پیرامون شبیهسازى. مجله آبادى. شماره بیست و ششم.
مره صدق، سيامك. (1387 ش.). ژنتيك از ديدگاه يهود. ارائه الکترونیکی در:
http://www.iranjewish.com/NahadHa/sazmanDaneshjojan/Maghalat/Parvaz_21_Jenetik.htm
منابع انگلیسی:
Al Hayani, FA. (2007). Biomedical Ethics: Muslim Perspectives on Genetic Modification. Zygon. 42: 153-162.
Assadi, D. (2003). Do Religions Influence Customer Behaviour? Confronting religious rules and marketing concepts. Cahiers du CEREN. 5: 2-13.
Burton, M. Rigby, D. Young, T. James, S. (2001). Consumer attitudes to genetically modified Organisms in food in the U.K. European Review of Agricultural Economics. 28: 479-498.
Einsele, A. (2007). The Gap between Science and Perception: The Case of Plant Biotechnology in Europe. Adv Biochem Engin/ Biotechnol. 107: 1-11.
Ferdaus, H. Benjamin, O. (2004). Product attributes and consumer acceptance of nutritionally enhanced genetically modified foods. International Journal of Consumer Studies. 28: 255-267.
Green, M. (2007). Why GM Food Isn't Kosher. Available at: http://swordsandploughshares.blogspot.com/2007/04/jc-why-gm-food-isnt-kosher.html.
Halman, L. Draulaus, V. (2006). How Secular is Europe? The British Journal of Sociology. 57(2): 263-288.
James, C. (2012). Global Status of Commercialized Biotech/ GM Crops. Available at: www.isaaa.org.
Koepsell, D. (2007). The ethics of genetic engineering. A position paper from the Center for Inquiry Office of Public Policy. Available at: http://tudelft.academia.edu/DavidKoepsell/Papers/377541/The_Ethics_of_Genetic_Engineering.
Malboobi, MT. Malboobi, MA. (2010). Halal Concept and Products Derived from Modern Biotechnology. International Workshop for Islamic Scholars on Agribiotechnology: Shariah Compliance. Georgetown, Penang, Malaysia, 21-28. http://www.isaaa.org/resources/publications/ shariah_compliance/download/default.asp.
Omobowale, EB. Singer, PA. Darr, AB. (2009). The three main monotheistic religions and GM food technology: an overview of perspectives. BMC International Health and Human Rights. 9: 1-8.
PAS (The Pontifical Academy of the Sciences). (2001). Science and the Future of Mankind: Science for Man and Man for Science. 517-526.
Rollin Bernard, E. (1995). Ethics and Species Integrity. The American Journal of Bioethics. 3: 15-17.
Technology in Africa's Development. (2007). A Report of the High Level African Panel on Modern Technology. African Union (AU) and New Partnership for Africa's Development (NEPAD). Addis Ababa and Pretoria 2007.
Troster, L. (2000). Religion: Genetically Altered foods Violate Bounds of Creation. Available at: http://www.highbeam.com/doc/1P1-30963157.html.
- چکیده مشاهده شده: 777 بار
- PDF دانلود شده: 366 بار