فصلنامه نفس

چکیده

بیماری‍های قلبی عروقی و در رأس آنها آتروسکلروز عروق کرونری از دلایل اصلی ناتوانی و مرگ و میر در ایران و سراسر جهان هستند که هزینه‍های بهداشتی زیادی را هم دربردارند. یکی از مکانیزم‍های مهم برای پیشگیری و درمان این بیماری انتقال معکوس کلسترول است. در طی این فرایند کلسترول اضافی از دیواره عروق به وسیله مکانیزم‍هایی چون پروتئین ناقل جعبه ای A1 متصل به آدنوزین تری فسفات [ABCA1]، گیرنده روبنده B1 [SRB1]، استرول 27-هیدروکسیلاز [CYP27A1]، کاوئولین و انتشار غیرفعال از دیواره عروق برداشت می‍شود و برای تشکیل لیپوپروتئین پرچگال [HDL] به آپولیپوپروتئین A1 [APOA1] می‍پیوندد، سپس کلسترول موجود در HDL در کبد به صورت صفرا از طریق مدفوع دفع می‍شود. عقیده بر این است که ورزش و فعالیت بدنی می‍تواند بر انتقال معکوس کلسترول تأثیر مطلوبی داشته باشد. در واقع مطالعات نشان می‍دهند که تمرینات منظم ورزشی از طریق افزایش بیان ژن و سطوح پروتئین‍های مربوط به انتقال معکوس کلسترول می‍تواند در بهبود این فرایند و پیشگیری از سکته قلبی مؤثر باشند. در این مقاله مروری سعی شده است به بررسی مکانیزم‍های انتقال معکوس کلسترول و تأثیر بازتوانی قلبی بر آن پرداخته شود.