فصلنامه نفس

چکیده

مقدمه: بیماری کرونا 2019 (کووید-19)، که توسط SARS-CoV-2 ایجاد می‌شود، در درجه اول بر سیستم تنفسی تأثیر می‌گذارد، اما می‌تواند منجر به اختلال عملکرد چند عضوی نیز شود. افزایش خفیف تا متوسط سطح آنزیم‌های کبدی و آسیب‌های کلیوی، همراه با ناهنجاری در پارامترهای شمارش کامل خون (CBC) ناشی از عفونت مستقیم ویروسی یا سمیت کبدی دارو است. عوارض شدید، پیامد بدتر و مرگ در بیماران مسن‌تر یا افرادی که بیماری‌های زمینه‌ای یا بیماری‌های همراه مختلف دارند به دلیل ضعف سیستم ایمنی بیشتر است. این مطالعه با هدف ارزیابی شیوع و شدت ناهنجاری‌های کبدی، کلیوی و خونی در بیماران کووید-19 و ارزیابی ارتباط آنها با شدت و عوارض بیماری انجام شد.

مواد و روش‌ها: یک مطالعه توصیفی-تحلیلی بر روی 516 بیمار مبتلا به کووید-19 تایید شده که بین سال‌های 2020-2021 در بیمارستان مسیح دانشوری، تهران، ایران بستری شده بودند، انجام شد. داده‌های آزمایشگاهی، شامل آنزیم‌های کبدی (ALT، AST)، نشانگرهای عملکرد کلیه (کراتینین، BUN) و پارامترهای CBC (WBC، لنفوسیت‌ها، پلاکت‌ها)، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. هدف از این تحقیق، ارزیابی آزمایش‌های عملکرد کبد و کلیه به عنوان عوامل پیش‌آگهی برای تعیین ارتباط آنها با عوارض و میزان مرگ و میر بود.

نتایج: تجزیه و تحلیل‌های آماری نشان داد که اختلال عملکرد کبد در بین موارد بحرانی 2.20 برابر بیشتر از موارد متوسط است (p-value=0.003). علاوه بر این، میزان بقای بیماران بدون اختلال عملکرد کبد 1.74 برابر بیشتر از بیماران با اختلال عملکرد کبد است (p-value=0.42). میزان آسیب کلیوی در بیماران با بیماری بحرانی 1.62 برابر بیشتر از بیماران متوسط است (p-value=0.22) و در بیماران شدید 3.01 برابر بیشتر از موارد متوسط است (p-value<0.001). موارد شدید کووید-19 در مقایسه با موارد خفیف/متوسط، سطح AST، کراتینین و نشانگرهای التهابی را به طور قابل توجهی بالاتر نشان دادند (p <0.05). نتیجه‌گیری: میزان بقای بیماران بدون اختلال عملکرد کبد بیشتر از بیماران با اختلال عملکرد کبد است. سطح فریتین بیماران با اختلال عملکرد کبد مرتبط است. تغییرات D-dimer در طول دوره بستری با وجود اختلال عملکرد حاد کبد و آسیب حاد کلیه مرتبط است. آسیب کلیه هیچ ارتباط آماری با میزان مرگ و میر بیماران کووید-۱۹ ندارد.