فصلنامه نفس

چکیده

امروزه مصرف مواد مخدر و محرك يك معضل بزرگ در ايران است. بطور معمول معتادين ايراني مرد، متاهل و شاغل مي‌باشند. کارایی کارمندان معتاد شاغل در حدود دو سوم ظرفيت­شان است. اين افراد در رسيدن به محل كار 3 برابر تاخير بيشتر دارند. همچنین غيبت از كار نیز در این اشخاص بیشتر مشاهده می‌گردد. از این رو بهره‌‌وري شغلي و عملكرد پايين‌تري دارند. لذا ضروری است تا براي ايجاد محيط‌هاي كاري عاري از مواد مخدر و داشتن کارمنداني با بيشترين کارایی و اثربخشی، برنامه‌ریزی‌هایی صورت پذیرد. اين مطالعه به منظور ارزيابي اثربخشي برنامه كمك به کارمندان بیمارستان دکتر مسيح دانشوري انجام گرفته است.

طی سال‌هاي 89 تا 93، از 1000 کارمند تمام وقت يا پاره‌وقت شاغل در بيمارستان مسيح دانشوري بطور تصادفی نمونه آزمايش ادرار براي تشخيص مصرف مواد مخدر و محرك گرفته شد. افرادی که در مرحله دوم وارد مطالعه شدند (14 نفر) حداقل دارای دو نتیجه مثبت آزمايش ادراري براي تشخيص مصرف مواد بودند و برای مدت 4 سال پيگيري شدند. يك پزشك براي مشاوره در طول برنامه ترك مواد حاضر بود. در ابتداي مطالعه و نیز در زمان پیگيري، از بيماران در مورد استفاده از مواد طي 30 روز گذشته و همچنی در سال گذشته سوال گردید. پاسخ منفي براي مصرف مواد بعنوان ترك در نظر گرفته شد.

تمام بيماران مورد مطالعه مرد (100%) بودند که متوسط سني 90/6±37/23 سال داشتند. 92/9% ایشان تجربه مصرف سيگار داشتند. متوسط سن شروع مصرف مواد در آنها  5/79±26/25 سال محاسبه شد. كمترين تمايل براي ترك سيگار در درجه اول بين افرادي بود كه مصرف شيره داشتند (2نفر). در اين مطالعه متوسط دوره ترك در بيماران 85/28±160/75 روز بود.

بر اساس نتايج بدست آمده به نظر مي‌رسد که وجود يك پزشك يا تيم پزشكي مقيم براي ترك مصرف مواد موثرتر بوده و با درصد پايين‌تر عود مصرف همراه است.