طراحی محتوای آموزشی چندرسانهای مدیریت بحران در اتاق عمل و ارزیابی اثربخشی آن در کارشناسان هوشبری
مجله انجمن آنستزیولوژی و مراقبتهای ویژه ایران,
دوره 2 شماره 125 (1403),
1 ژوئن 2026,
خلاصه: مقدمه: حوادثی مانند آتشسوزی، نشت گاز، زمینلرزه، سقوط بیمار و آلودگی شیمیایی در اتاق عمل، بیماران و کارکنان را در معرض خطر قرار میدهند. مدیریت مؤثر بلایا از طریق واکنش سریع و هماهنگ میتواند میزان آسیب را به حداقل برساند. آموزش مبتنی بر چندرسانهای رویکردی نوین برای ارتقای آگاهی کارکنان حوزه سلامت است. این مطالعه با هدف طراحی و ارزیابی یک برنامه آموزشی چندرسانهای در زمینه مدیریت بلایا در اتاق عمل برای کارکنان بیهوشی انجام شد. روش کار: در این مطالعه نیمهتجربی، ۴۰ نفر از کارکنان بیهوشی بهصورت تصادفی به دو گروه چندرسانهای و کنترل (هرکدام ۲۰ نفر) تقسیم شدند. گروه مداخله، یک ویدئوی آموزشی چندرسانهای درباره مدیریت بلایا دریافت کردند که روایی محتوای آن توسط متخصصان تأیید شده بود. نمرات آگاهی دو گروه چندرسانهای و کنترل با استفاده از پرسشنامهای ۲۸ سؤالی محققساخته و معتبر، قبل و ۳۰ روز پس از مداخله اندازهگیری شد. دادهها با استفاده از آزمونهای t مستقل و t زوجی تحلیل گردید. نتایج: میانگین سنی شرکتکنندگان 96/7±9/36 سال بود و سایر ویژگیهای جمعیتشناختی شامل جنسیت، سطح تحصیلات و سابقه کاری بین دو گروه همگن بود و تفاوت معناداری مشاهده نشد (P>0.05). نتایج پیشآزمون نشان داد که تفاوت معناداری در نمرات آگاهی بین دو گروه چندرسانهای و کنترل وجود ندارد .(P=0.716) اما نتایج پسآزمون نشان داد که نمرات آگاهی گروه چندرسانهای نسبت به گروه کنترل بهطور معنیداری افزایش یافته است (P<0.001). نتیجه گیری: یافتهها نشان میدهد که آموزش مبتنی بر چندرسانهای در زمینه مدیریت بلایا در افزایش دانش کارکنان بیهوشی مؤثر است. امید میرود که ارتقای آگاهی منجر به بهبود عملکرد حرفهای در شرایط بحرانی، کاهش احتمال خطای انسانی، کاهش سردرگمی و مدیریت مؤثرتر استرس در هنگام بروز حوادث بالینی در اتاق عمل گردد.