اثر جبرانی فعالیت ورزشی هوازی بر PGC-1α و FNDC-5 هیپوکمپ متعاقب تخریب نورون های حسی پیاز بویایی در رت های نر بالغ - حسین پور, فاطمه; هلالی زاده, معصومه; قراخانلو, رضا; رئوفی, محمدرضا (فصلنامه نفس, 2024)
اهداف: در مطالعات پیشین، تاثیر مثبت فعالیت ورزشی بر سلامت مغز و همچنین ارتقای عملکرد آن بهخوبی نشان داده شده است. از سوی دیگر یکی از سیستمهای مهم و دخیل در فعالیت بدنی سیستم تنفس است. گیرندههای حسی پیاز بویایی (OSNs) به تحریکات مکانیکی عبور جریان هوا و نیز همسو با شدت جریان هوا پاسخ میدهند. با توجه به نقش سیستم مولکولی و سلولی متاثر از تمرینات ورزشی، هدف از انجام پژوهش حاضر، بررسی اثر جبرانی فعالیت ورزشی هوازی بر PGC-1α و FNDC-5 متعاقب تخریب OSNs در رتهای نر بالغ میباشد. مواد و روشها: در این مطالعه، رتهای نر نژاد ویستار با وزن 220-250 گرم بهطور تصادفی به دو گروه فعالیت ورزشی و دو گروه کنترل تقسیم شدند. یک گروه فعالیت ورزشی و یک گروه کنترل بهمنظور تخریب OSNs در ابتدای هر هفته 300 میلیگرم/کیلوگرم متیمازول دریافت کردند. پس از پایان هفت هفته تمرین ورزشی، mRNA ژنهای PGC-1α و FNDC-5 با استفاده از تکنیک qRT-PCR اندازهگیری شد. جهت بررسی دادهها از آنالیز واریانس دوطرفه استفاده گردید و سطح معنیداری 05/0p< در نظر گرفته شده است. یافتهها: نتایج حاکی از آن بود که تخریب OSNsبهطور معنیداری بیان ژنهای PGC-1α و FNDC-5 را کاهش داد. متعاقب آن فعالیت ورزشی تا حدودی توانست اثر تخریبی را در بیان ژن PGC-1α جبران کند. دادهها حاکی از افزایش معنی دار اثر تعاملی تمرین ورزشی و تخریب OSNs بود و این امر نشاندهنده نقش برجسته پیاز بویایی است. نتیجه گیری: مسیر پیاز بویایی یکی از مسیرهای بسیار مهم و اثرگذار در تمرین ورزشی بوده و تنفس از بینی بهواسطه ایجاد تغییرات مثبت در بیان ژنهای دخیل در حافظه قابل توجه میباشد.