عنصر «حقیقت‌مانندی» رمان علمی- تخیلی« چشمان تاریکی» دین کونتزدر پیش‌بینی و مقابله با بیماری «کرونا»: --- - شوهانی, علیرضا (فصلنامه نفس, 2025)
از بررسی تاریخ طب و ادبیات ملل این حقیقت رخ می‌نماید که این دو دانش بشری ارتباط نزدیکی با هم داشته و زبان ادبی در شعر و جهان داستانی در رمان بستری برای ثبت و انتقال یافته‌های پزشکی بوده‌است. امروزه ادبیات داستانی ملل در ژانر علمی- تخیلی شاهد خلق حوادث و رویدادهایی در قالب داستان است که برای بشر ناشناخته بوده و به نوعی پیش‌بینی آنها به شمار می‌آید. برای مثال رمان« بیست هزار فرسنگ زیر دریا» از ژول ورن که به ماجراجویی های دانشمندی به نام پی یر آروناکس در یک زیردریایی فوق پیشرفته برای بررسی اعماق ناشناخته‌ی دریا می‌پردازد، رمان«جنگ دنیاها» از اچ جی ولز که حمله مریخی ها به زمین را طرح می‌کند و رمان «ایزدان هم» اثر آیساک آسیموف که موضوع انرژی نامحدود ناشی ازمبادلات ماده کهکشانی را پیش‌گویی می‌نماید. از داستان‌های علمی- تخیلی معاصری که به موضوع پزشکی و پیش‌گویی بیماری کرونا پرداخته، رمان« چشمان تاریکی» است که در قرن بیستم میلادی نگاشته شده و عنصر حقیقت‌مانندی رمان در پیش‌بینی و شیوه مقابله با ویروس کرونا و بیماری ناشی از آن جالب‌توجه است. هدف از این پژوهش که به روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای صورت گرفته، پاسخ به این پرسش است که عنصر حقیقت‌مانندی تا چه حد در این کتاب به واقعیت نزدیک و قابل تحقق است؟ برای این منظور، جنبه‌های حقیقت‌مانندی جهان داستان بررسی و با تظاهرات بیماری کووید19 در دنیای واقعی مطابقت داده شد. نتایج حاصل از این پژوهش بیانگر این واقعیت است که بسیاری از مشخصات بیماری مذکور در رمان چشمان تاریکی همان ویژگی‌های بیماری کروناست که شامل مشخصات ویروس، مکان شیوع بیماری، شیوه‌ی دفن اجساد، عوارض جسمی ناشی از بیماری و بسیاری از موارد دیگر که در پژوهش به آن‌ها اشاره شده است.