مفردات مؤثر بر نفخ از دیدگاه طب سنتی ایران - مظفرپور سیدعلی; مجاهدی مرتضی; ثاقبی روشنک; محمودپور زینب (مجله تاریخ پزشکی - علمی پژوهشی, 2016)
نفخ شکم یکی از شایع‌ترین شکایات عمومی و از جمله شایع‌ترین بیماری‌های گوارشی محسوب می‌شود. با توجه به اثرات متناقص درمان‌های ارائه‌شده جهت درمان نفخ در طب رایج و اهمیت تجارب سنتی در ساخت داروهای مؤثر، این مقاله به معرفی مفردات مؤثر بر نفخ شکم از دیدگاه طب سنتی ایران پرداخته است. این تحقیق یک مطالعه کتابخانه‌ای و بر اساس بررسی متون طب سنتی می‌باشد. در این مطالعه مفردات دارویی مؤثر در درمان نفخ شکم در شش کتاب مرجع داروشناسی طب سنتی (الابنیه عن حقایق الادویه، قانون فی الطب، اختیارات بدیعی، تذکره داوود انطاکی، تحفه حکیم مؤمن، مخزن الادویه) جستجو شد. این کار در ده مرحله (یافتن کلیدواژه، یافتن مفرده، جستجو در منابع، تهیه لیست واحد، یافتن مترادف‌ها، دسته‌بندی، بازبینی، خروج مفردات از ترکیبات، جمع‌بندی، نمره‌دهی، مرتب‌سازی) انجام شد. در پایان این مراحل، بر حسب نمره کسب‌شده، 302 مفرده داروییِ مطرح در درمان نفخ شکم یافت شد. بیشترین نمره کسب‌شده (امتیاز 10) برای سه مفرده (اگیر ترکی، زنیان، سیاه‌دانه) در درمان نفخ شکم به‌ دست آمد و بیشترین تعداد مفردات مؤثر بر نفخ، در کتاب مخزن الادویه می‌باشد. لیست مفردات دارویی حاصل‌شده در این مطالعه می‌تواند مبنای انجام مطالعات بالینی برای ساخت داروهای جدید در درمان نفخ شکم قرار گیرد.