واکاوی تأثیر اخلاق بر سلامت معنوی از منظر قرآن و روایات - هاشمی کاشانی سید غدیر; رضوی سید محمد; آرام محمدرضا (پژوهش در دین و سلامت, 2023)
سابقه و هدف: تأثیر اخلاق بر سلامت معنوی امری پذیرفتنی است و علاوه بر مؤیّدداشتن از قرآن و روایات، بسیاری از پژوهشگران داخلی و خارجی نیز به آن اذعان کرده و آثاری را در این باره نگاشتهاند؛ گرچه مخالفتهایی نیز با این مسئله شده است. هدف پژوهش حاضر تبیین تأثیر اخلاق بر سلامت معنوی از منظر قرآن و روایات بود. روش کار: روش این پژوهش توصیفی-تحلیلی است که با استناد به آیات قرآن و روایات معصومان (ع) انجام شده است. برای نگارش این مقاله علاوه‌بر استفاده از منابع مزبور، مقالات در پایگاه‌های اطلاعاتی جست‌وجو و مقالاتِ همسو مطالعه و بررسی شد. مؤلفان مقاله تضاد منافعی گزارش نکرده‌اند. یافته‌ها: در قرآن و روايات اعتنای زیادی به اخلاق شده است و میزان فراوانی این دست از آموزهها بعد از آموزههای عقائدی و در وهلۀ دوم قرار دارد. از نگاه آموزههای اسلامي، اخلاق از جهات مختلف بر سلامت روانی جامعه تأثير ميگذارد. از جنبۀ فردي، اهتمام به فضايل و اجتناب از رذايل اخلاقي -برخلاف دیدگاه برخی از اندیشمندان غربی- آرامشِ واقعی فردي را به همراه دارد. اخلاق از جنبۀ اجتماعي، امنيتافزایی و آرامشزایی می‌کند و از آسيبهاي اجتماعي در جامعه ميكاهد. اخلاق اقتصادي با استفادۀ صحيح از نعمتهاي الهي و كمك به قشرهای آسيبپذير جامعه، علاوه بر سلامتافزایی جسماني و معنويِ فردی، سلامت اجتماعي را نیز به لحاظ زدودن آسيبهاي اجتماعي و اقتصادي ناشي از فقر فراهم مينمايد. نتیجه‌گیری: برای کاهش اختلالات روحی-روانی افراد و به حداقل رساندنِ بزهکاریهای اجتماعی، میتوان از ترویج بجا و شایستۀ اخلاق و آموزههای اخلاقی بهعنوان یکی از قوی‌ترین کاهندهها بهره گرفت تا سلامت معنوی فرد و جامعه تضمین گردد.