مقاله اصیل


شیوع آرکوئت فورامن در بیماران مراجعه کننده به بخش اورژانس؛ یک مطالعه اپیدمیولوژیک

Seyyed Mahdi Zia Ziabari, Payman Asadi, Malek Masoud Ansar, Alireza Razzaghi, Vahid Monsef Kasmaei

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 51-46
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.14861

مقدمه: آنومالی آرکوئت فورامن یک واریاسیون آناتومیکی در مهره اول گردنی می باشد که محلی را برای عبور شریان ورتبرال ایجاد می کند. با توجه به نقشی که این پل استخوانی در پیشرفت میگرن و تاثیر آن در بروز انواع دردهای مربوط به نواحی سر، شانه و گردن و همچنین اهمیتی که در زمان تعبیه پیچ در توده جانبی اطلس دارد، پژوهش حاضر به بررسی میزان شیوع این آنومالی در مراجعه کنندگان به بخش اورژانس بیمارستان پورسینا رشت پرداخته است. روش کار: پژوهش حاضر یک مطالعه مقطعی آینده نگر می باشد که بر روی بیماران بالای 18 سال که در سال 1394 به بخش اورژانس بیمارستان پورسینا رشت مراجعه کرده بودند و به هر دلیلی برای آنها گرافی لترال گردن درخواست شده بود به روش در دسترس صورت پذیرفت. داده های بیماران از طریق بررسی پرونده بالینی، پرسش بصورت تلفنی و یا با استفاده از چک لیستی که از پیش طراحی شده بود جمع آوری و ثبت گردیدند. با کمک نرم افزار آماری SPSS نسخه 24 و آزمون های آماری کای دو و تی تست مستقل داده ها مورد تجزیه آماری قرار گرفتند. مقدار p کمتر از 05/0 معنی دار در نظر گرفته شد. يافته ها: در مجموع 1146 بیمار با میانگین سنی 88/15±95/37 سال مورد مطالعه قرار گرفتند (2/69 درصد مرد). میانگین سنی مردان 26/15±05/36 سال و زنان 44/16±21/14 سال بود (001/0>p ). میزان شیوع کلی آرکوئت فورامن، 6/9 درصد (110 بیمار) با فاصله اطمینان 30/11- 89/7 بدست آمد (5/74 درصد مرد). این آنومالی در مردان شیوعی معادل 34/10 درصد و در زنان 93/7 درصد داشت (05/0<p ). نتيجه گيری: بر اساس نتایج مطالعه حاضر شیوع آنومالی آرکوئت فورامن با کمک گرافی لترال گردن در استان گیلان 6/9 درصد بدست آمد. این میزان شیوع در مردان 34/10 و در زنان 93/7 درصد بود. با توجه به این میزان شیوع، وجود این آنومالی باید به عنوان یک گزینه در بیماران با شکایت درد در نواحی سر،  شانه و گردن مد نظر قرار گیرد.

عوارض لوله گذاری داخل تراشه توسط دستیاران طب اورژانس؛ یک مطالعه مقطعی

Iraj Golikhatir, Hamid Reza Hatamabadi, Ali Arhami Dolaatabadi, Zabihollah Taleshi

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 56-52
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.14658

مقدمه: از جمله مسئولیت های اصلی یک متخصص طب اورژانس مدیریت راه هوایی در بیماران است. برای کاهش عوارض اینتوباسیون، نیاز به دانش کافی نسبت به داروهای مورد استفاده و همچنین مهارت کافی در انجام لوله گذاری داخل تراشه می باشد. لذا مطالعه حاضر به منظور ارزیابی میزان موفقیت و عوارض لوله گذاری داخل تراشه توسط دستیاران طب اورژانس انجام شد. روش کار: این مطالعه مقطعی طی 18 ماه در بخش اورژانس مرکز پزشکی آموزشی درمانی امام حسین، تهران، ایران انجام گرفته است. کلیه دستیارانی که  حداقل 6 ماه از زمان شروع دوره آموزشی خود را در بخش اورژانس سپری کرده بودند و دوره دو ماهه آموزشی اختصاصی در دوره چرخشی بیهوشی را گذرانده بودند به شیوه سرشماری و پیاپی وارد مطالعه شدند. فرد محقق که دستیار ارشد رشته طب اورژانس بود به صورت ناظر در هنگام انجام پروسیجر لوله گذاری حضور یافته و اطلاعات مورد نظر را از طریق یک چک لیست از پیش تهیه شده جمع آوری می کرد. هیپوکسی، هایپوتانسیون، آسپیراسیون، لوله گذاری داخل مری، لوله گذاری داخل برونش راست، شکستگی دندان و پارگی تراشه به عنوان عوارض مورد مطالعه در نظر گرفته شدند. همچنین تلاش برای لوله گذاری داخل تراشه بیش از 3 بار عدم موفقیت در نظر گرفته شد. يافته ها: در نهایت یافته های حاصل از 100 بیمار با میانگین سنی 8/16 ± 4/63 سال مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند (57 درصد زن). تلاش جهت لوله گذاری داخل تراشه در تمام بیماران موفقیت آمیز بود و از بین موارد مورد مطالعه، 81 بیمار در تلاش اول، 15 بیمار در تلاش دوم و 4 بیمار در تلاش سوم لوله گذاری شدند. موارد عدم موفقیت که نیاز به بیش از 3 بار تلاش باشد نیز در بین دستیاران دیده نشده است. میزان موفقیت در لوله گذاری داخل تراشه دستیاران سال اول 31 مورد (83 درصد)، دستیاران سال دوم 52 مورد (94 درصد) و دستیاران سال سوم 17 مورد (100 درصد) بود. این تفاوت در بین دستیاران سطوح مختلف از نظر آماری معنی دار بود (0014/0=p). هیپوکسی، لوله گذاری داخل مری، آسپیراسیون، هایپوتانسیون و لوله گذاری داخل برونش راست به ترتیب شایعترین عوارض مشاهده شده در این مطالعه بودند. هیچ موردی از شکستگی دندان و پارگی تراشه مشاهده نگردید. میزان لوله گذاری داخل مری (002/0=p) و لوله گذاری داخل برونش اصلی راست (023/0=p) در بین دستیاران سطوح مختلف تفاوت معنی داری داشت. تعداد دفعات تلاش و میزان عوارض لوله گذاری داخل تراشه در این مطالعه معنادار بود به طوری که 75 مورد (88 درصد) از عوارض مشاهده شده در بیمارانی که یک بار تلاش برای لوله گذاری داخل تراشه انجام گرفت، دیده شد. در حالی که میزان عوارض در مواردی که در تلاش دوم و سوم لوله گذاری انجام گرفت تنها 6 مورد (7 درصد) بود (001/0> p). نتيجه گيری: تلاش جهت لوله گذاری داخل تراشه در تمام بیماران مورد مطالعه موفقیت آمیز بود ولی تفاوت تعداد دفعات تلاش در بین دستیاران سطوح مختلف از نظر آماری معنی دار بود. هیپوکسی، لوله گذاری داخل مری، آسپیراسیون، هایپوتانسیون و لوله گذاری داخل برونش راست به ترتیب شایعترین عوارض مشاهده شده در این مطالعه بودند. هیچ موردی از شکستگی دندان و پارگی تراشه مشاهده نگردید.

بررسی زمان سنجی خدمات بخش اورژانس در بیمارستانهای شهر اراک

Ali Jadidi, Soleiman Zand, Mahmood Khosravi, Mehdi Harorani, Akram Bayati, Taghi Amni, Rahele Mohmadi, Mahdi Safarabadi

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 62-57
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.15433

مقدمه: بخش اورژانس یکی از مهمترین بخش های بیمارستان است که عملکرد آن می تواند تاثیر فراوانی بر کارکرد سایر بخش ها و میزان رضایت مندی بیماران داشته باشد. لذا سرعت ارائه خدمات در بخش اورژانس جهت کاستن از مرگ و میر و معلولیت ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است. بنابراین مطالعه حاضر با هدف بررسی زمان ارائه خدمات در دو بیمارستان آموزشی شهر اراک انجام شد. روش کار: در این پژوهش مقطعی، پژوهشگران با حضور در بیمارستان های مربوطه به مدت سه ماه در شیفت های کاری مختلف، زمان ورود بیماران به بخش تریاژ را ثبت کرده و با استفاده از چک لیست مربوطه زمان های مربوط به ویزیت پزشک، ارسال نمونه های آزمایش و دریافت جواب آنها، انجام رادیوگرافی و تعیین تکلیف بیماران را با استفاده از کرونومتر ثبت کردند. يافته ها: در مطالعه حاضر 200 بیمار با میانگین سنی 5/2±8/45 وارد مطالعه شدند (5/53 درصد مرد). نتایج مطالعه نشان داد متوسط زمان تریاژ تا ویزیت پزشک، 3/4±1/8 دقیقه، فاصله ویزیت تا اولین اقدام درمانی 3/2±7/8دقیقه، زمان درخواست آزمایش تا دریافت نتیجه 5/17±9/60 دقیقه، زمان درخواست تا دریافت نتیجه رادیوگرافی 1/18±4/55 دقیقه، فاصله درخواست تا انجام نوار قلب 3/2±4/5 دقیقه و میانگین مدت زمان حضور بیمار در بخش اورژانس 3/3±9/6 ساعت می باشد. نتيجه گيری: به نظر می رسد که زمان ارایه خدمات مورد بررسی در بخش اورژانس بیمارستان های مورد مطالعه، هرچند در بعضی موارد کمتر از سایر مطالعات مشابه می باشد، اما با استانداردهای جهانی فاصله دارد.

بررسی میزان آگاهی و عملکرد کارکنان فوریتهای پزشکی درباره تریاژ پیش بیمارستانی

Hamidreza Aghababaeian, Soheila Sedaghat, Nourollah Taheri, Seyed Ahmad Mousavi, Morteza Habibi-Moghadam, Fatemeh Pourmotahari

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 67-63
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.15699

مقدمه: یکی از شاخص های مهم آمادگی در حوادث و بلایا بررسی میزان آگاهی و عملکرد پرسنل فوریتها از اصول تریاژ می باشد. لذا این پژوهش با هدف تعیین میزان آگاهی و عملکرد کارکنان فوریتهای پزشکی درباره تریاژ پیش بیمارستانی استارت در سال 1395 انجام شد. روش کار: این مطالعه مقطعی بر روی پرسنل فوریت های پزشکی شمال استان خوزستان انجام شد. افرادی که شرایط ورود به مطالعه را داشتند، بصورت سرشماری وارد مطالعه شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه ای متشکل از 5 پرسش (اطلاعات جمعیت شناختی)، پانزده پرسش (آگاهی تریاژ) و نوزده پرسش (عملکرد تریاژ) جمع آوری شد. سپس اطلاعات حاصل مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. يافته ها: در مجموع 117 نفر با میانگین سنی 08/6±21/33 سال و میانگین سابقه کاری 32/4 ± 35/7 سال در این مطالعه شرکت کردند که همگی مرد بودند. میزان میانگین آگاهی افراد مورد مطالعه از تریاژ در حد متوسط ( میانگین نمره: 44/9) و همچنین نتایج بخش عملکرد نیز حاکی از عملکرد متوسط (میانگین نمره: 58/9) ایشان بود. نتيجه گيری: بر اساس یافته های حاصل از مطالعه حاضر میزان آگاهی و عملکرد پرسنل اورژانس پیش بیمارستانی شمال استان خوزستان درباره تریاژ پیش بیمارستانی در حد متوسط بود.

مقدمه: لوله گذاری داخل تراشه یکی از شایعترین روش های کنترل راه هوایی در اورژانس محسوب می گردد. پیش بینی احتمال لوله گذاری مشكل براي كدام بيمار وجود دارد، اهميت زيادي دارد. اکثر روش های پیش بینی کننده سختی لوله گذاری داخل تراشه براساس مشاهدات تن سنجی پایه گذاری شده اند. هدف از انجام این مطالعه این است که رابطه بین امتیاز مالامپاتی آزمون گاز گرفتن لب بالا و همچنین مانور 2-3-3 را با فاکتورهای آنتروپومتریک بدن را در افراد مختلف جامعه بررسی نماییم. روش کار: این مطالعه مقطعی در طول سال 94-1393 در شهرستان یزد انجام گرفت. طبق حجم نمونه محاسبه شده، تعداد 498 نفر از افراد مختلف جامعه به روش تصادفی ساده انتخاب و پس از اخذ رضایت آگاهانه وارد این مطالعه شدند. اطلاعات دموگرافیک و پایه شامل سن و جنس و همچنین اطلاعات آنتروپومتریک بدن شامل وزن، قد، دور گردن، دور کمر، دور باسن، شاخص توده بدنی و نسبت دور کمر به باسن در یک چک لیست از پیش آماده شده گردآوری گردید. سپس نمره مالامپاتی، نمره جویدن لب بالا، مانور 2-3-3  توسط محقق بررسی و محاسبه شد. نتیجه این بررسی‌‌ها نیز در چک لیست یاد شده برای هر فرد ثبت گردید. يافته ها: تعداد 498 نفر با میانگین سنی 1/16 ± 1/42 در این مطالعه بررسی شدند (51 درصد زن). در مجموع 168 نفر از مردان (69 درصد) و 182 نفر از زنان (72 درصد) مورد مطالعه دارای شاخص توده بدنی بالاتر از 25 بودند. 74 نفر از مردان (39 درصد) دارای دور کمر به لگن بالاتر از 93/0 و 152 نفر از زنان (60 درصد) مورد مطالعه دارای دور کمر به لگن بالاتر از 81/0 بودند. نتایج آزمون جویدن لب بالا در 10 نفر (2 درصد) نمره 3 بوده، نتیجه آزمایش مالامپاتی در 152 نفر (31 درصد) نمره 3 یا 4 بود و نتیجه مانور 2-3-3 در 20 نفر (4 درصد) نشاندهنده وضعیت غیرنرمال بود که نشاندهنده احتمال انتوباسیون دشوار است. با افزایش سن، بر اساس هر سه روش، احتمال سختی لوله گذاری داخل تراشه افزایش می یابد (001/0>p). ولی هیچ کدام از سه روش ارزیابی سختی لوله گذاری داخل تراشه با جنسیت رابطه معنی داری نداشتند (05/0<p). بین امتیاز مالامپاتی و آزمون جویدن لب بالا و تمام فاکتورهای آنتروپومتریک بدن رابطه معنی داری وجود داشت. قانون 3-3-2 نیز با وزن، قد، دور کمر، دور باسن و شاخص توده بدنی ارتباط معناداری داشت ولی با دور گردن (328/0=p) و همچنین دور کمر به لگن (121/0=p) ارتباط معنی داری مشاهده نشد. نتيجه گيری: این طور به نظر می رسد که با افزایش سن، بر اساس هر سه روش، احتمال سختی لوله گذاری داخل تراشه افزایش می یابد. ولی هیچ کدام از سه روش ارزیابی سختی لوله گذاری داخل تراشه با جنسیت رابطه معنی داری ندارند. همچنین بر اساس نتایج حاصل از مطالعه حاضر آزمون جویدن لب بالا و امتیاز مالامپاتی ارتباط معنی داری با کلیه فاکتورهای آنتروپومتریک بدن مورد بررسی در مطالعه حاضر دارد. اما مانور 3-3-2 ارتباط آماری معنی داری با دور گردن و همچنین دور کمر به لگن ندارد.

نامه به سردبیر


مراقبت های لازم در برخورد با بیماران مشکوک به هاری در بخش اورژانس

Mohammad Darvishi, Behnam Shokati, Ebrahim Karimi

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 45-44
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.16196

بیماری هاری یکی از قدیمی ترین و خطرناک ترین بیماریهایی است که در متون پزشکی از آن نام برده شده است. این بیماری در بیشتر از 150 کشور دنیا به جز قطب جنوب گزارش گردیده است. بر اساس گزارش WHO در سال 2015 در حدود 99 درصد موارد بیماری، ناشی از گاز گرفتگی توسط سگ هار می باشد  و بیش از 95 درصد موارد مرگ انسان ها در پی هاری در آسیا و سپس آفریقا رخ داده است. بیشترین موارد مرگ انسانی ناشی از هاری در کشور هند رخ می دهد. در مورد آسیای مرکزی و خاورمیانه اطلاعات اندکی در دسترس است و بررسی بیشتری را می طلبد. با توجه به ماهیت کشنده بیماری و این نکته که تاکنون فقط هفت نفر از این بیماری جان سالم بدر برده اند و جایگاه جغرافیائی ایران، توجه بیشتر به این بیماری حائز اهمیتی بیش از پیش می باشد. در مقاله گزارش موردی که توسط آقای دکتر صادقی و همکاران در آن مجله طب اورژانس ایران به چاپ رسیده است، فرم  Furiousبیماری که نوع شایع هاری می باشد، شرح داده شده که علیرغم دریافت ایمونوگلوبولین و انجام واکسیناسیون پس از مواجهه و اقدامات درمانی مورد نیاز، متاسفانه بیمار فوت شده است. آنچه از نظر اینجانبان در خصوص بیمار فوق مطرح می باشد، بررسی و اطلاع رسانی در مورد اقدامات پرستاری و نحوه تدفین و خاکسپاری قربانی مذکور می باشد. از نظر تئوری انتقال بیماری از انسان به انسان و در پی مواجهه با بزاق و ترشحات فرد بیمار با مخاط یا زخم های باز پوستی امکان پذیر است، هر چند که تاکنون مورد قطعی و ثابت شده آن گزارش نشده است. با توجه به این نکته، لازم است افرادی که از بیماران مشکوک به هاری مراقبت می کنند، بر علیه بیماری واکسینه شوند. لذا تربیت و آموزش کادر درمانی ویژه ای جهت مراقبت از این بیماران، همانند آنفلوآنزا و تب های خونریزی دهنده ویروسی و ... ضروری به نظر می رسد. همچنین افراد در معرض تماس بایستی در تمام مدت تماس از ماسک، دستکش، گان و عینک استفاده کنند. علاوه بر این، با عنایت به ماهیت تقریباً کشنده بیماری، ضرورت دارد که تمامی افراد مواجهه یافته با بیمار هار که تماس مخاطی داشته یا در معرض تماس با بزاق و ترشحات دهان بیمار قرار گرفته اند، بخصوص اگر دارای زخم باز یا ترک خوردگی در دست و پا باشند، اگر قبلاً واکسینه نشده اند، یک دوره کامل واکسن پس از مواجهه دریافت نمایند. جسد بیمار فوت شده از بیماری هاری نباید به طور معمول کفن و دفن شود. بلکه باید جسد را پس از ضد عفونی، در یک قطعه بزرگ نایلون ضخیم غیر قابل نفوذ، پس از پاشیدن پودرهای ضد عفونی کننده، پیچیده و به صورت بسته بندی دفن بهداشتی نمایند. بنابراین توصیه می شود در صورت فوت بیماری با تشخیص هاری، علاوه بر رعایت موارد فوق، مسئولان آرامستانها و قبرستان ها نیز در خصوص خاکسپاری این قربانیان آگاه و مطلع گردند.

گزارش کوتاه


در این نوشتار مختصر به بررسی یک فرضیه بدون آزمون پذیرفته شده در ادبیات مرتبط با مجلات نامعتبر پرداخته می­شود. پس از رشد مجلات نامعتبر و شکل­گیری جنبش جهانی در جهت مقابله با این مجلات که مبدا آن به اوایل سال 2010 برمی­گردد، بسیاری افزایش آگاهی محققان را به عنوان راه اصلی مقابله با این مجلات نامعتبر معرفی کردند. براین اساس، مقالات متعددی به زبان­های مختلف و در رشته­های متفاوت به نگارش درآمد که هدف آنها آگاهی بخشی به محققان بود. به نظر می­رسد آنچه که این تحقیقات در عمل پذیرفته­اند، فرضیه­ای آزمون نشده­ای بود که بیان می­داشت دلیل گرایش محققان به این مجلات نا اگاهی آنان است. این نوشتار به طور مختصر در پی اثبات و یا رد این فرضیه است و سعی می­کند توجیه قابل قبولی را برای اثبات و یا رد این فرضیه ارائه نماید.

گزارش مورد


تشنج بدنبال تجویز لیدوکایین حین انتوباسیون با توالی سریع؛ گزارش یک مورد

Majid Hajimaghsoudi, Faeze Zeinali, Mehrdad Mansory, Javad Seyedhosseini

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 82-79
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.15703

به دلیل تاثیر مناسب و شروع اثر سریع، لیدوکائین به طور معمول برای ساپرس تغییرات همودینامیک ناشی از لوله گذاری داخل تراشه مورد استفاده قرار می گیرد. از جمله عوارض جانبی این دارو تشنج می باشد که متعاقب تجویز موضعی و وریدی آن به صورت موردی گزارش شده است. در این مقاله به معرفی بیماری می پردازیم که با شکایت از تنگی نفس شدید و پیشرونده به بخش اورژانس ارجاع گردید و در حین انجام لوله گذاری داخل تراشه با توالی سریع و به دنبال تجویز لیدوکائین وریدی دچار تشنج تونیک کلونیک جنرالیزه شد.

آموزشی


عوارض متابولیکی حاد دیابت در بخش اورژانس

Anita Sabzghabaei, Sahar Mirbaha, Majid Shojaee

مجله طب اورژانس ایران, دوره 4 شماره 2 (2017), 30 March 2017 , صفحه 90-83
https://doi.org/10.22037/ijem.v4i2.16552

کتواسیدوز دیابتی و سندرم هیپراسمولار هیپرگلیسمیک دو عارضه متابولیکی حاد دیابت ملیتوس کنترل نشده هستند. کتواسیدوز دیابتی اغلب در بيماران ديابتي نوع 1و سندرم هیپراسمولار هیپرگلیسمیک بیشتر در بيماران ديابتي نوع 2 رخ مي دهد. هیپرگلیسمی، اسیدوز متابولیک و دهیدراسیون نشانه های بالینی بارز کتواسیدوز دیابتی می باشند و در مقابل ویژگی های سندرم هیپراسمولار هیپرگلیسمیک شامل هیپرگلیسمی و دهیدراسیون شدید بدون وجود اسیدوز و اختلالات سطح هوشیاری از خواب آلودگی تا گیجی و تشنج وکوما است. اصلاح دهیدراسیون، کاهش گلوکز خون و برقراری هموستازی الکترولیت ها اصول اساسی درمان هر دو وضعیت می باشند. در مرور حاضر تصمیم بر ارائه تصویری جامع از پاتوفیزیولوژی، تظاهرات کلینیکی، تشخیص و درمان این دو عارضه مهم می باشد.