مطالعه تاریخی اخلاق پزشکی رازی

غلامحسین توکلی, مجید سرنی زاده

چکیده


989

مطالعه تاریخی در حوزه‌های گوناگون پزشکی همواره موردتوجه مورّخان پزشکی در سراسر جهان بوده است. این در حالی است که از مطالعه تاریخی فراگیر در تاریخچه اخلاق پزشکی غفلت شده است. نظر به انجام مطالعات فراوان در خصوص ابداعات، روش‌های درمانی و دستاوردهای عملی پزشکان بزرگی مانند حکیم رازی و شیخ‌الرئیس، ضروری است اخلاق پزشکی آنان نیز بررسی شود. محمدبن زکریای رازی (251-313 ه.ق) فیلسوف، پزشک، داروساز و دانشمند نامدار ایرانی از نخستین پزشکانی است که علاوه بر نوآوری‌ها، تألیفات و خدمات برجسته در حوزه‌های متنوع پزشکی، اخلاق پزشکی را نیز از نظر دور نداشته است. رازی در آثار فراوان و رسالات خود در حوزه‌هایی مانند ارتباطات حرفه‌ای، فلسفه اخلاق پزشکی، اخلاق پزشکی در بیماران روانی، اخلاق و آزمایش روش‌های درمانی بر روی بیمار و مراقبت‌های پایان حیات و ... نکاتی قابل‌توجه دارد. این مقاله با کندوکاوی در آثار پزشکی حکیم رازی و با محور قرار دادن متن رساله بایسته‌های اخلاق پزشکی او به بررسی مقوله ارتباطات حرفه‌ای در پزشکی از نگاه او خواهد پرداخت.


موضوع


اخلاق پزشکی؛ تاریخ پزشکی؛ ارتباطات حرفه‌ای؛ محمدبن زکریای رازی

تمام متن:

PDF (English)

594

مراجع


ابن‏ابی‏اصیعبه، (1349)‌، عیون‏الانباء، (ترجمه غضبان س ج، نجم‌آبادی م)‌، جلد دوم، چاپ اول، تهران، دانشگاه تهران

اخلاق پزشکی، (1370) معاونت فرهنگی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، صفحات 171 و 273

اذکایی پرویز، (1384)، حکیم رازی، چاپ دوم، تهران، انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صفحات 68 و 811

الگود س، (1371)، تاریخ پزشکی ایران و سرزمین‌های خلافت‌شرقی، (ترجمه فرقانی ب)، تهران، امیرکبیر، صفحه 228

پارساپورع، باقری ع، لاریجانی ب، (زمستان 1388)‌، منشور حقوق بیمار در ایران، ویژه‌نامه مجله اخلاق و تاریخ پزشکی، صفحات 39-47.

رازیم ذ، (1343)، قصص و حکایات المرضی، (ترجمه نجم‌آبادی م)‌، چاپ اول، تهران، دانشگاه تهران

رازیم ذ، (1369)‌، الحاوی، (ترجمه طباطبائی سم)‌، جلد اول، چاپ اول، مشهد، مؤسسه داروسازی الحاوی

رازیم ذ، (1371)، الجدری و الحصبه، (ترجمه نجم‌آبادی م)‌، چاپ اول، تهران، دانشگاه تهران

رازیم ذ، (1371)‌، السیره الفلسفیه، (ترجمه محققم)، چاپ دوم، تهران، انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، صفحه 89

رازیم ذ، (1384)، الحاوی، جلد بیست و یکم، (ترجمه افشاری‌پور س)، چاپ اول، تهران، انتشارات فرهنگستان

رازیم ذ، (1391)، بایسته‌های اخلاق پزشکی، (ترجمه ساکتم ح)، چاپ اول، تهران، نشر المعی

رازیم، (1375)‌، طب روحانی، (ترجمه جمعی از استادان حوزه و دانشگاه الزهرا)‌، تهران، انتشارات انجمن اولیاء و مربیان، صفحه 25

زالیم، (1378)‌، مبانی نوین ارتباط پزشک با بیمار، تهران، نشر شادیران

شریفم، (1362)‌، تاریخ فلسفه در اسلام، (ترجمه پورجوادی ن)‌، جلد اول، تهران، مرکز نشر دانشگاهی، صفحه 631-632

صانعیم، (1385)، عقلانیت در اندیشه رازی. مجله آینه معرفت، تابستان، شماره 8‌، صفحه 68

طباطبائی سم، (1388)‌، خلاصه الحاوی، جلد اول، چاپ اول، مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، صفحه 103-105

طباطبائی سم، (1388)، خلاصه الحاوی، جلد دوم، چاپ اول، مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، صفحات 207-208

عباسی م، (تابستان 1382)‌، افشاء اسرار بیمار، تهران، انتشارات حقوقی

لاریجانی ب، (1383‌)، پزشک و ملاحظات اخلاقی، جلد اول، چاپ اول، تهران، برای فردا، صفحه 23-33

Brody H, 2009,The Future of Bioethics, Oxford University Press, 31-25

KARAMAN H. 2011,OndokuzMayısÜniversitesi/ İlahiyatFakültesiDergisi /sayı: 30, ss.77-88./

Available from URL: http://www.ama-assn.org//ama/pub/physician-resources/medical-ethics/code-medical-ethics/opinion 1002.page

Meyer MJ. 1992, Patients’ duties.The Journal of Medicine and Philosophy. 555.17:54.




DOI: https://doi.org/10.22037/hmj.v5i16.6654

ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.