گذار تاریخی تأثیرپذیری و برساخت مسائل فرهنگی از پزشکی: از اخلاق تا پزشکی شدن

سید مجتبی رضوی طوسی, سجاد یاهک

چکیده


622

پزشکی و سلامت در جامعه مدرن با مختصات گوناگون در تمام عرصه­های جامعه وارد شده و پدیده­های مختلف را تحت تأثیر خود قرار داده است که در این میان بحث­های اخلاقی و ارتباط پزشک و بیمار و مقوله­های فرهنگی از اهمیت زیادی برخوردارند. این نوشتار به منظور برجسته­ساختن نقش اخلاق و مقوله­های فرهنگی و همچنین نقش فرآیندهای پزشکی­شدن در جامعه پرداخته است. بدن از حوزه­هایی است که در ارتباط با پزشکی و مقوله­های فرهنگی تأثیر زیادی پذیرفته است. نظریات و تحلیل­های مختلف و نتایج بدست­آمده نشان می­دهد که اخلاق در حوزه پزشکی ارتباط تنگاتنگی با روندهای فرهنگی و اجتماعی و مؤلفه­های مترتب بر آن دارد به طوری که با فرآیندهای نوپدید و تأثیر آن بر رفتارهای افراد باعث شده است که کارکرد برخی حوزه­های سلامت از جمله جراحی زیبایی، توجه به بدن و غیره تغییر پیدا کند و پزشکی را نیز تحت تأثیر خود قرار دهد. پزشک به عنوان فرد تأثیرگذار مهم در جامعه کنونی نقش اساسی در روند پزشکی جامعه و مسائل مربوط به اخلاق پزشکی دارد و اگر ارتباط بین بیمار و پزشک و بین این دو با جامعه کل، ارتباط سالم و اخلاقی و تعهد­محور باشد، جامعه­ای سالم و افرادی سالم خواهیم داشت.


موضوع


اخلاق؛ بدن؛ بیمار؛ پزشکی؛ پزشکی‌شدن؛ فرهنگ

تمام متن:

PDF

367

مراجع


اترک، حسین.، ملاباشی، مریم. (1391). دروغ¬گویی به بیمار با انگیزة خیرخواهانه، مجله اخلاق و تاريخ پزشكي، دورة پنجم، شمارة 4، صص 1-12.

آزاد ارمکی، تقی.، چاوشیان، حسن. (1381)، «بدن به مثابة رسانه هویت»، مجله جامعه شناسی ایران، دورة چهارم، شمارة 4، صص 57-75.

جواهری، فاطمه. (1384). دلالت های حرفه پزشکی برای نظم جامعه. مجله جامعه¬شناسی ایران، دوره ششم، شماره 2، 1384، صص . 45-72.

جواهری، فاطمه. (1387). بدن و دلالتهاي فرهنگی اجتماعی آن. نامه پژوهش، سال نهم، دورة سوم، شمارة 11، صص 37-80.

چلبی، مسعود. (1375). جامعه شناسی نظم تشریح و تحلیل نظری نظم اجتماعی، تهران، نشر نی.

ذکائی، محمد سعید. (1386). جوانان، بدن و فرهنگ تناسب، تحقيقات فرهنگي، سال اول، شماره ۱، صص 117-141.

شجاعي، اميراحمد.، ابوالحسني نيارکي، فرشته. (1391). نقش و پیامد هاي اعتماد در رابطة پزشک و بیمار، مجله اخلاق و تاريخ پزشكي، دورة پنجم، شمارة ٤، صص 36-43.

عباس¬زاده، محمد.، اقدسی علمداری، فرانک.، سعادتی، موسی.، مبارک بخشایش، مرتضی. (1391). مطالعه جامعه¬شناختی گرایش به زیبایی با عمل جراحی پلاستیک و عوامل مرتبط با آن: مطالعه زنان و دختران 16-64 ساله شهر تبریز. فصلنامه جامعه¬شناسی کاربردی، شماره 47، صص 123-140.

قاضی طباطبایی، محمود.، ابوعلی ودادهیر.، محسنی تبریزی، علیرضا. (1386). پزشکی شدن به مثابه بازي: تحلیلی بر برساخت اجتماعی، پژوهشنامه علوم انسانی، شماره 53، صص 289-323.

لاریجانی، باقر. (1383). نگرشی بر اخلاق پزشکی نوین، مجله پژوهش و حوزه، شماره 17 و 18، صص 47-59.

میلر، پیتر. (1384). سوژه، استیلا و قدرت در نگاه هورکهایمر، مارکوزه، هابرماس و فوکو، ترجمة نیکو سرخوش و افشین جهاندیده، تهران، نشر نی.

نمازی، حمیدرضا. (1390). مبانی فلسفی سود و زیان در پژوهش هاي پزشکی. مجله اخلاق و تاريخ پزشكي، دورة پنجم، شمارة 5، صص 51-61.

Bourdieu, P. (1984). distinction, Cambridge, M.A. Harvard University Press.

Bourdieu, P. (1986). Forms of capital. In J. Richardson (Ed) a hand book of the Sociology of education, New York: Greenwood Press.

Conrad, peter (1992). Medicalization and social control. Annual Review of Sociology 18, 209-32.

Hancock, P. et al. (2000). The body culture and society, Buckingham: Open University Press.

Purdy, Michael., Banks, David. (2001). The sociology and politics of health, London & New York: Routledge.

Turner, B. (1996). The body and society, London: Sage.

Turner, Bryan S., Samson, Colin. (1995). Medical power and social knowledge, London: Sage.

Zola, Irvin K. (1983). Socio-medical Inquiries: Recollections, reselections and reconsiderations, Philadelphia: Temple University Press.




DOI: https://doi.org/10.22037/hmj.v4i11.4234

ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.